Ғылыми және оқу мақалалары
Іздеу нәтижелері
Іздеп жатырмыз…
202 нәтиже
-
Банктің қаржылық есептілігі: мақсаттары, сапасы және негізгі нысандары
Банктің қаржылық есептілігі экономикалық шешім қабылдауға қажет ақпаратты ұсынады. Оның сапасы айқындыққа, сенімділікке, салыстырмалылыққа және түсініктілікке тәуелді. Мақала есептіліктің элементтері мен мойындау өлшемдерін, баланстың құрылымын, кіріс пен шығыс есебін және операциялық, инвестициялық, қаржылық қызметтер бойынша ақша қозғалысын түсіндіреді.
-
Шаруашылық резервтерін анықтау және есептеу әдістемесі
Шаруашылық резервтері өндіріс тиімділігін арттыру мүмкіндіктері ретінде қарастырылып, оларды ресурстар, кеңістік, уақыт, өнімнің өмірлік циклі, әсер ету және анықталу сипаты бойынша жіктеу жолдары түсіндіріледі. Резервтерді іздеудің ғылыми, кешенді, жүйелі және ресурстар теңгерімін сақтайтын қағидалары, сондай-ақ көлемін есептеудің тура есептеу, салыстыру, факторлық, корреляциялық, математикалық бағдарламалау, функционалды-бағалық және есептеу-конструкторлық әдістері беріледі.
-
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары, кемшіліктері және үлгілері
Нарықтық экономиканың негіздері, қызметтері, құрылымы, инфрақұрылымы мен бәсеке түрлері қарастырылады. Нарықтық және жоспарлы жүйелердің артықшылықтары мен шектеулері, тұрақты даму туралы көзқарастар, нарық тетіктерінің үш қағидаты және американдық, жапондық, отбасылық мердігерлік пен Қытайдың аралас үлгілері сипатталады.
-
Қазақстанның энергетикалық секторы және жаңғыртылатын қуат көздерін дамыту келешегі
Мақалада дәстүрлі емес және жаңғыртылатын энергия көздерінің маңызы, олардың табиғи сипаты мен ресурстық әлеуетінің деңгейлері жан-жақты қарастырылады. Қазақстанның энергетикалық балансының ағымдағы көрсеткіштері, өндіру мен тұтыну құрылымы, қуат тапшылығын жою шаралары және жылу электр стансаларының қоршаған ортаға тигізетін экологиялық зардаптары талданады. Сонымен қатар, еліміздегі жасыл энергетиканың даму бағыттары, қолданыстағы көрсеткіштері мен 2024 жылға арналған стратегиялық межелері баяндалады.
-
Аударма ісіндегі оқу-технологиялық практика
Аударма қызметінің қағидалары, түрлері мен кәсіби құзыреттері, аудармашының жұмыс әдістері және оқу-технологиялық практикада орындалған міндеттер қарастырылады. Практикалық материалдарда Жаңа Зеландия туризмі, окситоцин, Хараппа өркениеті, азық-түлік өндірісінің сыртқы шығындары, Еуропа ормандары мен іскерлік үй-жайды таңдау тақырыптары қамтылған.
-
Адам өмірі мен денсаулығына келтірілген зиянды өтеудің құқықтық негіздері мен тетіктері
Мақалада Қазақстан Республикасы заңнамасындағы адамның өмірі мен денсаулығына келтірілген зиянды құқықтық қорғау және өтеу мәселелері қарастырылады. Конституциялық нормалар, қылмыстық жауапкершілік көзделген қауіпті әрекеттер, азаматтық-құқықтық міндеттемелер түрлері, жоғалтылған еңбекақы мен қосымша шығындарды есептеу тәртібі, сондай-ақ кінәсіз жауапкершілік туындайтын негіздер мен моральдық зиянның мөлшерін анықтау өлшемдері жүйелі түрде талданады.
-
Нарықтық экономикадағы баға қалыптастыру механизмдері мен маркетингтік стратегиялар
Мақалада нарықтық экономика жағдайындағы баға қалыптастырудың мәні, оның экономикалық табиғаты мен кәсіпорын шығындарына тәуелділігі жан-жақты қарастырылған. Төрт негізгі нарық түріндегі (таза бәсекелестік, монополиялық бәсеке, олигополия және таза монополия) баға белгілеу механизмдері, бағаның өсуі мен төмендеуіне әсер ететін факторлар, сондай-ақ коммерциялық қызметтер саласындағы тарифтерді реттеу мен баға дискриминациясы тәсілдері талданған. Сонымен қатар тауар бәсекеге қабілеттілігінің техникалық, экономикалық, әлеуметтік-ұйымдастырушылық көрсеткіштері және өнімді нарыққа ілгерілету құралдары сипатталған.
-
Нарықтық жүйедегі сұраным мен ұсыным заңдары және олардың икемділік сипаттамасы
Мақалада нарықтық экономиканың іргелі ұғымдары болып табылатын сұраным мен ұсыным заңдары, олардың графиктік сипаттамалары және көлеміне әсер ететін факторлар жан-жақты қарастырылады. Сонымен қатар сұраным мен ұсыным икемділігінің көрсеткіштері, тұтынушылар мен өндірушілердің нарықтық шекті бағалары, баға сигналдарының ресурстар қозғалысына ықпалы және жалпы экономикалық тиімділікті қамтамасыз ететін өзара бейімделу процесі баяндалады.
-
Табиғи ресурстарды кешенді пайдалану және қорғау
Табиғи ресурстардың қоғам дамуындағы рөлі, қорлары мен қолданылу жіктелімі, Қазақстанның минералдық-шикізат базасы, Орталық Қазақстандағы барлау мен өндіру нәтижелері, жер қойнауын бақылау және отын-энергетика кешенінің экологиялық мәселелері қарастырылады. Ресурстарды ұтымды пайдалану, кешенді өңдеу, энергия үнемдеу және экономиканы әртараптандыру қажеттігі көрсетіледі.
-
Жер рентасының теориялық негіздері және өндіріс факторлары нарығының қалыптасуы
Мақалада жер рентасының экономикалық табиғаты, оның абсолюттік және дифференциалдық түрлері, жердің бірегей өндіріс құралы ретіндегі ерекшеліктері жан-жақты талданады. Сондай-ақ Қазақстанның жер қойнауы мен жер учаскелеріне меншік құқығының заңнамалық реттелуі, табиғатты пайдаланудың төлемді түріне көшуі, орман қорының статистикалық көрсеткіштері қарастырылады. Мақала шеңберінде экономикалық ресурстар мен өндіріс факторлары жүйесі, еңбек және капитал нарықтарының тепе-теңдігі, жер бағасы мен кадастрлық құнды есептеу тетіктері толық қамтылған.
-
Жылу қозғалтқыштарының өндірістік маңызы және қоршаған ортаға әсері
Мақалада жылу қозғалтқыштарының жұмыс істеу негіздері, олардың энергетика, өнеркәсіп және көлік салаларындағы маңызы қарастырылады. Қозғалтқыштардың қоршаған ортаға тигізетін жылулық әсері, атмосферадағы көмірқышқыл газының артуы салдарынан туындайтын көктеме эффектісі және өндірістік қалдықтар сипатталған. Сонымен қатар қозғалтқыштардың пайдалы әсер коэффициентін арттыру, сутегі сияқты таза отын түрлерін енгізу және су ресурстарын үнемдеу жолдары баяндалады.
-
Минералды тыңайтқыштар мен қышқылдар өндірісінің технологиялық негіздері
Мақалада ортофосфор қышқылының химиялық қасиеттері, алыну тарихы және өндірістік әдістері жан-жақты баяндалған. Электротермиялық өндірістің бірсатылы және екісатылы технологиялары, сонымен қатар фосфор газдарын көміртек тотығымен, су буымен тотықтыру жолдары мен кемшіліктері талданған. Фосфорит ұны, жай және қос суперфосфат сияқты фосфор тыңайтқыштарының сипаттамасы мен химиялық реакциялары көрсетілген. Сонымен қатар азоттың табиғаттағы айналымы, оның өсімдік тіршілігіндегі маңызы, азот тыңайтқыштарының төрт тобы, аммиак селитрасының сапалық көрсеткіштері, өндіру және топыраққа енгізу ерекшеліктері қарастырылған.
-
Халықаралық көрмелер арқылы Қазақстанның туристік әлеуетін таныту
Халықаралық көрмелер ғылыми-техникалық және мәдени жетістіктерді таныстырумен қатар, туристік сұранысқа, инвестицияға, инфрақұрылымға және халықаралық ынтымақтастыққа ықпал етеді. Қазақстанның туризмін дамыту үшін көлік пен сервистік инфрақұрылымды жетілдіру, Жібек жолы және экотуризм бағыттарын ілгерілету маңызды. Йосу-2012, Милан-2015 және Астана-2017 көрмелері теңіз экологиясы, азық-түлік пен энергия, сондай-ақ «Болашақ энергиясы» тақырыптарын көрсетті; Қазақстан павильондары елді таныту мен туристік қызығушылықты арттыруға қызмет етті.
-
Материалдық емес активтерді бастапқы бағалау және амортизациялау ережелері
Мақалада №28 «Материалдық емес активтер есебі» стандартына сәйкес материалдық емес активтерді тану, бастапқы, баланстық, амортизацияланатын және жойылу құндарын айқындау тәртібі қарастырылады. Активтерді сатып алу, өзі құру, бартерлік айырбастау, мемлекеттік субсидиялар, кәсіпорындардың бірігуі және жарғылық капиталға салымдар арқылы қабылдаудың құндық ерекшеліктері талданады. Сонымен қатар пайдалы қызмет мерзімін белгілеу факторлары, амортизация есептеу әдістері және ең жоғарғы қырық жылдық шектеу сипатталады.
-
Материалдық емес активтерді жіктеу, бағалау және амортизациялау ерекшеліктері
Мақалада материалдық емес активтердің экономикалық мәні, олардың иелікке байланысты жіктелуі және кәсіпорында қолданылатын негізгі нысандары жүйелі баяндалады. Сонымен қатар халықаралық қаржылық есептілік талаптарына сай активтердің құнын айқындау әдістері, балансқа кіріске алу тетіктері, амортизациялық аударымдарды есептеу тәртібі мен пайдалы қызмет мерзімін айқындаушы факторлар жан-жақты қарастырылады.
-
Мемлекет: мәні, функциялары, механизмі, түрлері және саяси жүйедегі орны
Мемлекеттің пайда болуы мен белгілері, әлеуметтік мәні, қызмет бағыттары, іске асыру тәсілдері және мемлекеттік аппараттың құрылысы қарастырылады. Басқару нысандары, аумақтық құрылым мен саяси режимдер сипатталып, мемлекеттерді формациялық және өркениеттік тұрғыдан жіктеу, сондай-ақ мемлекеттің саяси жүйедегі жетекші орны түсіндіріледі.
-
Көлік құралдарына салық салу жүйесі және төлем тәртібі
Мақалада көлік құралдарына салынатын салықтың экономикалық рөлі, салық төлеушілер құрамы мен салық салу нысандары кеңінен қарастырылған. Жеңіл және жүк көліктеріне, арнайы техникаға, автобустарға, су және әуе кемелеріне бекітілген салық мөлшерлемелері, қозғалтқыш көлемі мен қуатына қатысты қосымша төлемдер және пайдалану ұзақтығына қарай қолданылатын түзету коэффициенттері жан-жақты баяндалған. Сонымен қатар бюджетке төлеу мерзімдері, дербес есептеу ережелері, өсім сомасын өндіру тәртібі мен заңмен бекітілген салықтық жеңілдіктер толық сипатталған.
-
Фирма экономикасы: стратегия, шығындар, табыс және тиімділік
Фирманың микро және макроэкономикамен байланысы, бәсекелестік стратегиясы, шығындардың түрлері мен құрылымы, пайданы көбейту, ішкі жоспарлау, табысты қалыптастыру мен бөлудің қағидалары қарастырылады. Сондай-ақ өндіріс шығындарын азайту бағыттары және өнім, өндіріс қорлары мен фирма капиталы пайдалылығының көрсеткіштері сипатталады.
-
Кәсіпорын шығындары, өнімнің өзіндік құны және қаржылық нәтижелері
Кәсіпорын шығындарының түрлері мен жіктелуі, өнімнің өзіндік құнын есептеу және төмендету жолдары, табыс пен пайданың қалыптасуы, бөлінуі және пайдалылық көрсеткіштері қарастырылады.
-
Кәсіпорынның өндіріс шығындары және нарықтағы оңтайлы тепе-теңдік қағидаттары
Мақалада тауар өндірісіндегі ресурстар шығындарының ақшалай көрінісі ретіндегі өндіріс шығындары жан-жақты қарастырылған. Бухгалтерлік және экономикалық шығындардың айырмашылықтары, айқын және айқын емес шығындар табиғаты, сондай-ақ өнім көлеміне байланысты тұрақты және өзгермелі шығындар жүйесі талданған. Тұрақты шығындардың бастапқы және қалдық құрылымы, өзгермелі шығындардың өзгеру бағыттары (пропорционалды, дегрессивтік, прогрессивтік) сипатталады. Сонымен қатар жалпы, орташа және шекті шығындардың өзара байланысы, пайда мен табыстың қалыптасуы, жалпы, орташа және шекті өнім көрсеткіштері түсіндіріледі. Ұзақ мерзімді кезеңдегі оң және теріс масштаб әсерлері, фирманың тепе-теңдік шарттары (MR=MC) және нарықтағы кәсіпорындардың төрт негізгі жай-күйі нақты экономикалық критерийлер негізінде жүйеленген.