Ғылыми және оқу мақалалары

Іздеу нәтижелері

260 нәтиже

  1. Астық қорларын сақтаудың заманауи технологиялық тәсілдері мен режимдері

    Мақалада астық массасын қысқа және ұзақ мерзімге сақтаудың негізгі режимдері, оның ішінде құрғақ күйде, салқындатылған жағдайда, ауасыз ортада сақтау және химиялық консервілеу тәсілдері қарастырылады. Сондай-ақ дәнді пассивті және активті желдету арқылы салқындату технологиялары, герметикалық металл құбырларды қолдану ерекшеліктері мен астық шығынын болдырмаудың тиімді шаралары сипатталған.

  2. Дератизация: маңызы, әдістері және мал шаруашылығында қолданылуы

    Дератизацияның санитариялық-эпидемиологиялық маңызы, кеміргіштерден сақтандыру және оларды жою тәсілдері, родентицидтердің топтары, Қазақстанда тіркелген препараттар мен мал қораларын өңдеу ерекшеліктері қарастырылады. Кеміргіштердің шаруашылыққа келтіретін зияны, уланған жемді дайындау мен орналастыруға қатысты сипаттамалар және жұқпалы ауруларды таратудағы рөлі де қамтылған.

  3. Биологияны оқытудағы зертханалық жұмыстар: ұйымдастыру, әдістеме және тәжірибелер

    Биологиядағы зертханалық және практикалық жұмыстар оқушылардың теориялық білімін бекітіп, бақылау, өлшеу, тәжірибе жасау, деректерді түсіндіру және өздігінен іздену дағдыларын дамытады. Оларды жоспарлау, өткізу, қауіпсіздік пен білімді бағалау жолдары, зертханалық жұмыстың тарихи негіздері және өсімдіктер, жануарлар, адам физиологиясы, экология, жасуша биологиясы мен генетика бойынша оқу тәжірибелерінің мысалдары қарастырылады.

  4. Емдеу-профилактикалық ұйымдарындағы медицина персоналының еңбек жағдайлары мен кәсіптік қауіпсіздік мәселелері

    Мақалада емдеу-профилактикалық ұйымдарындағы медицина қызметкерлерінің еңбек жағдайлары, өндірістік зиянды факторлардың түрлері мен олардың денсаулыққа әсері талданады. Хирургиялық, ультрадыбыстық және лазерлік бөлімшелердегі қауіп-қатерлер, туберкулез бен В гепатитінің таралу көрсеткіштері, сондай-ақ кәсіптік аурушаңдықтың этиологиялық және нозологиялық құрылымы жан-жақты баяндалған.

  5. Қант қызылшасын өсіру, тыңайту және қорғау

    Қант қызылшасының шаруашылықтағы маңызы, Жамбыл ауданының топырақ-климат жағдайы, дақылдың биологиялық ерекшеліктері мен агротехникасы қарастырылады. Тыңайтқышқа қажеттілігі, себу мен күтіп-баптау тәсілдері, негізгі зиянкестері мен аурулары, кәдімгі гүлтәжі арамшөбі және оларға қарсы аталған препараттар сипатталады.

  6. Биотехнология нысандары және оларды тағам өндірісінде пайдалану

    Пән биотехнологиялық нысандардың құрылысы мен қызметін, жасушалық-генетикалық ұйымдасуын және олардың көмегімен бағалы өнім алу жолдарын қарастырады. Оқу мазмұны вирустардан, бактериялардан, саңырауқұлақтардан, балдырлардан, өсімдіктер мен жануарлардан бастап, тағам өнеркәсібіндегі микроорганизмдерге, липидтер мен май қышқылдарының биосинтезіне, ферменттерге, өсімдік шикізаты мен өндірістің қайталама ресурстарына дейін қамтиды. Теориялық сабақтар зертханалық жұмыстармен және студенттің өзіндік тапсырмаларымен ұштастырылады.

  7. Шығыс Қазақстанның медициналық-географиялық жағдайы және халық денсаулығы

    Медициналық-география табиғи, әлеуметтік-экономикалық және техногендік факторлардың адам денсаулығы мен аурулардың таралуына ықпалын зерттейді. Шығыс Қазақстандағы өнеркәсіптік ластану, су мен топырақ сапасы, Семей ядролық полигонының зардаптары, аурушаңдық және медициналық қызмет мәселелері қарастырылып, картографиялау, мониторинг және экологиялық-профилактикалық шаралар ұсынылады.

  8. Медициналық психологияның әдіснамалық негіздері және қалыптасу тарихы

    Мақалада медициналық психологияның қалыптасу жолы, оның негізгі теориялық бағыттары мен клиникалық маңызы жан-жақты қарастырылады. Психика мен тәннің өзара байланысы, психосоматика мәселелері, рефлексология, бихевиоризм, гештальт теориясы, психоанализ, экзистенциализм және персонализм ілімдерінің тұлғаны түсінуге қосқан үлесі талданады. Сонымен қатар клиникалық психологиялық көмектің мақсаттары, бейімделу үдерістері және осы саланы дамытқан көрнекті ғалымдар мен ғылыми мектептердің рөлі баяндалады.

  9. Биопрепараттардың ғылыми негіздері, өндірістік технологиялары және халық шаруашылығында қолданылуы

    Мақалада заманауи биотехнология саласының жетістіктері, биологиялық препараттардың жіктелуі мен қолданылу маңызы жан-жақты қарастырылған. Медицина мен ветеринариядағы вакциналар, сарысулар және диагностикалық заттардың рөлі, биопрепараттар өндірісіндегі қауіпсіздік талаптары мен медициналық аспаптарды тазарту сынамалары сипатталған. Сонымен қатар егіншіліктегі нитрагин, азотобактерин, триходермин препараттары мен зиянкестерге қарсы биоқұралдар, мал шаруашылығында қолданылатын ферменттік қоспалар, азықтық ашытқылар мен өнімділікті арттыратын биологиялық заттар баяндалған. Антибиотиктердің химиялық құрылымы, микробтарға қарсы механизмдері және дәрігерлік бақылаудың маңызы көрсетіліп, ферменттердің ашылу тарихы, алты класы және катализдік әсер ету ерекшеліктері түсіндірілген.

  10. Биологиялық катализаторлардың құрылымдық қасиеттері, ғылыми жіктелуі және өндірістік маңызы

    Мақалада ферменттердің ақуыздық табиғаты, жасушаішілік шоғырлануы және биохимиялық реакцияларды жеделдетудегі каталитикалық механизмдері жан-жақты қарастырылған. Ферменттік белсенді орталықтың құрылысы, фермент-субстрат кешенінің түзілуі, сондай-ақ Халықаралық биохимиялық одақ бекіткен номенклатура мен төрт таңбалы сандық шифрлау жүйесі жүйелі түрде талданады. Ферменттердің алты негізгі класының сипаттамасы, ас қорыту жолындағы гидролазалар мен ішек микрофлорасының маңызы баяндалып, тағам, нан, крахмал-сірне және кондитер өнеркәсібінде биокатализаторларды қолдану ерекшеліктері көрсетілген.

  11. Төтенше жағдайлар мен соғыс кезеңінде алғашқы медициналық көмекті ұйымдастыру және ауруханалық базаны өрістету

    Мақалада төтенше жағдайлар мен соғыс кезеңінде пайда болатын зақымдану ошақтарындағы медициналық ахуалды кешенді бағалау әдістері, оқшаулану фазасындағы тұрғындардың өзін-өзі және өзара құтқару іс-әрекеттері мен шұғыл медициналық көмек көрсету талаптары қарастырылған. Сонымен қатар әртүрлі зақымдаушы факторлар кезінде жүргізілетін емдік-санитарлық шаралар, медициналық сұрыптау жүргізу ерекшеліктері, қала сыртындағы ауруханалық базаны өрістету, оның төсек қорын қалыптастыру және емдік-эвакуациялық бағыттарды басқару тетіктері жан-жақты сипатталған.

  12. Медициналық психологияның негізгі бағыттары мен тұлға теорияларының даму жолы

    Мақалада медициналық психологияның даму жолы, ХХ ғасыр басындағы орыс психоневрологиялық мектебі, бихевиоризм мен Гештальт психологиясының әдіснамалық негіздері жан-жақты қарастырылған. Сонымен бірге тұлға құрылымын дене бітіміне байланыстырған биологиялық бағыттар, психоанализ бен психосоматика ілімі, экзистенциализм және персонализм концепциялары талданып, заманауи медициналық психологияның алдын алу мен психогигиенадағы рөлі сипатталған.

  13. Медициналық аспаптармен жұмыс істеу және өңдеу кезіндегі қауіпсіздік

    Медициналық аспаптарды қауіпсіз қолдану, асептика мен антисептика, ауруханаішілік жұқпаның таралу себептері мен жолдары, жарақаттанудың алдын алу, медициналық қалдықтарды бөлу және биологиялық сұйықтықпен жанасу кезіндегі алғашқы әрекеттер қарастырылады.

  14. Жаздық бидайдың биологиясы, зиянкестері және олармен күресу

    Жаздық бидайдың өсуіне қажет температура, ылғал мен қоректік заттар сипатталып, Батыс Қазақстан облысы мен Қаратөбе ауданының табиғи жағдайлары қарастырылады. Бидай трипсі, дәннің сұр көбелегі және крест қоңызының биологиясы мен зияны, сондай-ақ зиянкестерге қарсы агротехникалық, биологиялық, механикалық, физикалық және химиялық тәсілдер мен күресу шектері баяндалады.

  15. Биологиялық қарудың қауіп-қатерлері, таралу тарихы және биоқауіпсіздікті қамтамасыз ету жүйесі

    Мақалада биологиялық қауіп, биологиялық қару және биотерроризм ұғымдары жан-жақты талданады. Ауру таратқыш қоздырғыштардың соғыс құралына айналу тарихы, Женева хаттамасы мен 1972 жылғы халықаралық Конвенцияның талаптары, биологиялық агенттердің рейтингтік топтастырылуы мен CDC жіктелісі сипатталады. Сонымен қатар ХХ ғасырдың басынан бері тіркелген биотеррористік шабуылдардың нақты деректері, биологиялық қатерлерге қарсы қолданылатын мониторингтік, медициналық және ветеринариялық кешенді қорғаныс шаралары мен құралдары баяндалады.

  16. Ауыл шаруашылығы жерлерін пайдалану мен ветеринариялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету қағидалары

    Мақалада Қазақстанның ауыл шаруашылығы жерлерінің құрылымы мен көлемі, ветеринария саласындағы негізгі эпизоотологиялық ұғымдар, мал ауруларын диагностикалау және алдын алу талаптары жүйеленген. Сондай-ақ жеке және заңды тұлғалардың жануарларды ұстау, бірдейлендіру, сою және карантиндеу барысындағы міндеттері, Ауески дерті ошағында қолданылатын шаралар мен биологиялық материалдарды, ветеринариялық препараттарды мемлекеттік бақылау тетіктері толық қамтылған.

  17. Хирургиялық инфекцияның алдын алу: асептика, антисептика және стерильдеу

    Хирургиялық жараға микробтардың сыртқы ортадан және ағзаның өзінен түсу жолдары, инфекцияның алдын алу тарихы мен қағидалары қарастырылады. Асептика және механикалық, физикалық, химиялық, биологиялық антисептика тәсілдері, антисептикалық заттар мен фенолдың қасиеттері, сондай-ақ медициналық аспаптарды тазарту, стерильдеу және тазарту сапасын сынамалармен бақылау баяндалады.

  18. Трансгенді жануарлар және генетикалық химерлер

    Трансгеноз арқылы жануарлар геномына бөтен ген енгізудің мәні, микроинъекция кезеңдері мен шектеулері, ауыл шаруашылығы және медицинаға арналған өнім алу бағыттары қарастырылады. Қой, шошқа, сиыр, қоян, ешкі және тышқандарға жүргізілген зерттеулер мен нәтижелер, өсу стимуляторлары, генетикалық химерлерді құрастыру тәсілдері және флуоресцентті күшіктер алу мысалы қамтылады.

  19. Әскери эпидемиология және әскерді биологиялық қорғау

    Әскери эпидемиология әскери ұжымда жұқпалы аурулардың пайда болуы мен таралуын болдырмауды, эпидемиялық ошақтарды анықтап жоюды және жеке құрамның ұрысқа дайындығын сақтауды көздейді. Мұнда инфекцияның әскерге ену жолдары, санитарлық-эпидемиологиялық мекемелердің міндеттері, барлау мен бөлім жағдайын бағалау, оқшаулау тәртібі, санитарлық бақылау, залалсыздандыру және медициналық эвакуация кезеңдеріндегі жұмыс баяндалады. Сондай-ақ биологиялық қарудың қасиеттері мен қолданылу тәсілдері, биологиялық барлау, обсервация мен карантин, арнайы профилактика және медициналық бөлімшелердің зақымдану жағдайындағы қызметі қамтылады.

  20. Салауатты өмір салты және адам денсаулығының ғылыми негіздері

    Адам денсаулығының әлеуметтік, биологиялық және рухани мәні салауаттану ғылымының негізгі зерттеу аясын құрайды. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының деректері бойынша саулық деңгейінің басым бөлігі өмір салтына тәуелді болса, гиподинамия мен зиянды әдеттер адам ағзасына басты қатер төндіреді. Денсаулықтың құрылымдық түрлері мен төрөлшемдері, өмір сүру сапасының ұстанымдары және дене мен ақыл-ой еңбегін үйлестіру салауатты қоғам қалыптастырудың негізін қалайды.