Іздеу нәтижелері

295 нәтиже

1. Биолог ғалымдардың еңбектері және электрондық оқулықтарды оқу үдерісінде пайдалану

   Биология ғылымының қалыптасуы мен цитология, микробиология, ботаника, зоология, анатомия, генетика, өсімдіктер физиологиясы және экология салаларына үлес қосқан ғалымдардың еңбектері қарастырылады. Қазақстандағы биологиялық зерттеулер мен ғалымдардың жетістіктері, сондай-ақ биолог ғалымдар туралы электрондық оқу құралын құру, оның құрылымы, мүмкіндіктері және биология сабақтарында қолдану жолдары баяндалады.

2. Қазақ фольклоры: тарихы, жанрлары және тәрбиелік маңызы

   Қазақ фольклорының ауызша таралу ерекшеліктері, зерттелу тарихы мен негізгі жанрлары қарастырылады. Тарихи және батырлық жырлар, халық өлеңдері, мал түліктеріне қатысты аңыздар, ертегілер, айтыс пен соғыс жылдарындағы поэзияның тарихи дерек ретіндегі және елжандылық тәрбие берудегі маңызы ашылады.

3. Ғылым және ғылыми-педагогикалық зерттеу негіздері

   Ғылымның мәні, тарихи дамуы мен ұйымдастырылуы, Қазақстандағы ғылыми мекемелер мен баспа қызметі, педагогикалық еңбекті ғылыми ұйымдастыру, мұғалім шығармашылығы және оқушыларды зерттеу әдістері қарастырылады. Ғылыми-педагогикалық зерттеудің мақсаты мен міндеттері, озық тәжірибені зерделеу жолдары және зерттеудің әдіснамалық принциптері жүйеленеді.

4. Когнитивті психологияның дамуы мен негізгі мәселелері

   Когнитивті психология білімнің санада қалыптасуын, сақталуын, өңделуін және мінез-құлыққа ықпалын зерттейді. Мақалада оның ежелгі философиялық бастаулары мен ХХ ғасырдағы қалыптасуы, танымдық қабілеттің дамуы, тұлғалық конструктілер теориясы және американдық зерттеу бағыттары қарастырылады.

5. Баспасөз өндірісіндегі компьютерлік технологиялар және желілік коммуникация негіздері

   Мақалада заманауи баспасөз өндірісінде компьютерлік технологияларды қолданудың маңызы, мерзімді басылымдардың құрылымы мен мазмұндық жіктелісі жан-жақты қарастырылады. Сондай-ақ ақпарат ұғымының теориялық мәні, информатика мен кибернетика ғылымдарының тарихи қалыптасу кезеңдері, журналистің кәсіби қызметіндегі дерек жинау қағидалары мен Интернет желісінің техникалық мүмкіндіктері баяндалады.

6. Неміс классикалық философиясы және оның кейінгі дамуы

   Неміс философиясының ортағасырлық схоластика мен мистикалық дәстүрден басталған тарихы, классикалық кезеңнің әлеуметтік-мәдени алғышарттары және Кант, Фихте, Гегель, Шеллинг пен Фейербах ілімдері қарастырылады. Сондай-ақ XIX–XX ғасырлардағы философиялық бағыттар мен неміс классикалық философиясының кейінгі ойға ықпалы сипатталады.

7. Этнопсихология және ұлттық қауымдастықтардың саяси мәдениеті

   Ұлттық және этникалық бірлестіктердің тарихи дамуы, ұлттық мінез бен сана-сезімнің құрылымы, этноцентризм көріністері мен топтық стереотиптердің қалыптасуы. Қоғамдағы этносаралық қайшылықтардың саяси-психологиялық себептері және ұлттық татулық пен бейбіт келісімге қол жеткізудің негізгі тетіктері.

8. Менеджмент ғылымының эволюциясы және заманауи басқару негіздері

   Басқару өнері мен менеджмент ғылымы көне заманнан бүгінгі ақпараттық кезеңге дейін жүйелі дамып, классикалық, әлеуметтік және сандық басқару мектептерінің негізін қалады. Ежелгі қоғамдағы біріккен еңбекті ұйымдастыру тәжірибесі Әбу Нәсір Әл-Фарабидің қайырлы мемлекеттік басқару тұжырымдамасымен және нарықтық экономика талаптарымен ұштасады. Заманауи кәсіпорындарда басқару тиімділігі қызметкерлердің міндеттерін саралауға, ынталандыру жүйесін құруға және басшының кәсіби, тұлғалық әрі коммуникациялық қасиеттеріне тікелей байланысты.

9. Шешендік өнер ілімінің даму жолдары мен зерттелу тарихы

   Көне антикалық заманнан бергі шешендік өнердің теориялық негіздері мен даму жолдары Платон, Аристотель, Демосфен және Цицерон мұрасында, сондай-ақ орыс ғылымындағы М. В. Ломоносов жүйесінде айқындалады. Қазақ топырағындағы сөз өнері мен билер қызметі Әбу Насыр әл-Фараби трактатынан басталып, Ш. Уәлиханов, А. Байтұрсынов, С. Сейфуллин және басқа да зерттеушілердің еңбектерінде жанрлық әрі заңдық тұрғыдан сараланған. Шешендік дәстүрдің қоғамдық мәні, билік кесімдері және халықтық тіл мәдениетіндегі нормалары ел тарихындағы басты рухани құндылықтарды құрайды.

10. Көркем мәдениеттегі синкреттік дәстүрлер және әдеби-психологиялық мектептер эволюциясы

    Мақалада өнер мен мәдениеттегі синкреттік дәстүрлердің мәні, фольклордың тұтастық сипаты және оның әлемдік пен отандық ғылымда зерттелу ерекшеліктері жүйелі қарастырылады. Фольклордың халық тұрмысымен, көшпелі салтымен байланысы және жыраулық, айтыс өнеріндегі синкретизм айқындалады. Сонымен қатар тіл білімі мен әдебиеттанудағы А.А. Потебняның психологиялық концепциясы, этнопсихология негіздері және ХХ ғасырдағы бихевиоризм, гештальтпсихология, когнитивті психология мектептерінің эволюциясы жан-жақты талданады.

11. Ислам мәдениеті мен ғылымының қалыптасуы және әлемге таралуы

    Ислам мәдениеті білім мен ғылымды діни өмірден бөлек қарастырмай, өзге мәдениеттердің жетістіктерін қабылдау және дамыту арқылы өркендеді. Мұсылман ғалымдарының еңбектері, әсіресе әл-Хорезмидің математикадағы жаңалықтары, Еуропа мен басқа аймақтарға тарады. Андалусия, Сицилия, крест жорықтары және сауда байланыстары Шығыс пен Батыс арасындағы ғылыми-мәдени алмасуға ықпал етті. Мәтінде мұсылман билігі тұсындағы діни төзімділік пен Палестинадағы тарихи өзгерістер де қарастырылады.

12. Мәдениет теориясы мен өркениеттік үдерістердің даму бағыттары

    Мәдениеттану пәнінің қалыптасу кезеңдері, «мәдениет» және «культура» терминдерінің этимологиясы мен тарихи дамуы адамзаттың рухани тәжірибесіне негізделеді. Аксиологиялық және антропологиялық тәсілдер мәдени құндылықтар мен этнографиялық ерекшеліктерді айқындаса, Э. Тайлордың эволюционистік тұжырымдамасы мен Л. Уайттың үш деңгейлі құрылымдық моделі мәдениетті дербес жүйе ретінде зерттеуге мүмкіндік береді. С. Хантингтонның өркениеттер қақтығысы теориясы жаһандану үдерісіндегі мәдени бірегейлік пен саяси қайшылықтарды түсіндіріп, мәдениеттану саласындағы түрлі ғылыми бағыттар мен мектептердің өзара сабақтастығын көрсетеді.

13. Ежелгі дәуірден бергі тіл білімінің дамуы және қазақ тілін зерттеу

    Тіл білімінің бастаулары ежелгі Үндістан, Грекия және араб әлеміндегі діни, философиялық әрі практикалық қажеттіліктермен байланысты қалыптасты. Мақала Панини, әл-Фараби мен Махмұд Қашғари еңбектерінің маңызын, ортағасырлық түркі тіл ескерткіштерін және қазақ тілінің тарихи фонетикасы, грамматикасы мен лексикологиясын зерттеудің даму барысын қамтиды.

14. Экология ғылымының негіздері: табиғатты қорғаудың эволюциясы, биосфера шектері және пәнаралық міндеттер

    Мақалада экология ғылымының қалыптасу тарихы, оның зерттеу нысаны мен міндеттері жан-жақты баяндалады. Қоршаған ортаны қорғау ұғымының ХХ ғасырдан бастап қалыптасу кезеңдері, экологиялық проблемалардың трансшекаралық мәні, халықаралық келісімдер мен ұлттық заңнамалардың рөлі ашып көрсетілген. Сондай-ақ биосфераның шекаралары, ғарыштық сапарлар тұрғысынан тіршілік кеңістігін анықтау мәселесі, В.И. Вернадскийдің биосфералық тұжырымдамасы және қазіргі экологияның пәнаралық кешенді сипаты жүйелі түрде талданады.

15. Іле Алатауының биіктік белдеулеріндегі топырақ биогеографиясы

    Мақала биогеография мен топырақ биогеографиясының қалыптасуын, Қазақстандағы зерттеулердің бағытын және Іле Алатауының солтүстік беткейіндегі табиғи жағдайларды қарастырады. Биіктік белдеулеріне қарай топырақ микроағзалары мен мезофаунаның құрамы, саны және маусымдық өзгерістері сипатталып, топырақтың биологиялық диагностикасы мен биоиндикациядағы маңызы талданады.

16. Педагогика ғылымы: қалыптасуы, ұғымдары, әдіснамасы және зерттеу әдістері

    Педагогиканың қоғамдағы тәрбиелік қызметі, негізгі ұғымдары мен тарихи дамуы, ғылым салалары және басқа пәндермен байланысы қарастырылады. Сондай-ақ педагогикалық зерттеудің әдіснамалық негіздері, зерттеу кезеңдері мен теориялық және эмпирикалық әдістері, олардың өзара байланысы жүйеленеді.

17. Демография ғылымы: қалыптасуы, пәні, әдістері және халық дамуы

    Демографияның тарихи қалыптасуы, зерттеу пәні мен әдістері, халықтың ұдайы өндірісі туралы көзқарастар, демографиялық өту теориясы және халық жөніндегі статистикалық ақпаратқа қойылатын талаптар қарастырылады. Сондай-ақ демографиялық зерттеулердің халықаралық дамуы мен басқа ғылымдармен байланысы сипатталады.

18. Микробиология ғылымының даму тарихы мен негізгі бағыттары

    Микробиологияның микроорганизмдерді, олардың тіршілік әрекетін және адам өміріндегі маңызын зерттейтін ғылым ретінде қалыптасуы баяндалады. Антон ван Левенгук, М. М. Тереховский, Луи Пастер, Роберт Кох және отандық әрі шетелдік басқа ғалымдардың еңбектері, ашу процестері мен ауру қоздырғыштарын зерттеу, иммунитет, вирусология және ауыл шаруашылығы мен өнеркәсіпке қатысты жаңалықтар қамтылған. Ғылымның қазіргі негізгі салалары да көрсетілген.

19. Қазақ көркем прозасының қалыптасуы, дәстүрі және тәуелсіздік кезеңіндегі дамуы

    Қазақ прозасының фольклорлық және ұлттық поэтикалық негіздері, роман жанрының қалыптасуы мен әдеби аударманың ықпалы, дәстүр мен жаңашылдықтың сабақтастығы, тәуелсіздік кезеңіндегі тақырыптық-көркемдік ізденістер және прозаны зерттеген әдебиеттану еңбектері қарастырылады. Жиырмасыншы ғасыр басындағы алғашқы романдардан қазіргі прозадағы миф, символ, исламдық құндылықтар, антропология, виртуалдық пен өмір және өлім мәселелеріне дейінгі даму арналары қамтылады.

20. Көне түркі жазба ескерткіштерінің әдеби мұрасы және тарихи тағылымы

    Мақалада көне түркі жазба ескерткіштерінің қазақ әдебиеті мен мәдениеті тарихындағы алар орны жан-жақты талданады. Ортақ түркілік мұраның тарихи-географиялық аясы, ру-тайпалардың сабақтастығы және тілдік ерекшеліктері қарастырылады. VII-XVI ғасырлар аралығын қамтитын сөз өнерінің негізгі даму кезеңдері жіктеліп, әдеби жәдігерлер мен ортағасырлық ғұламалардың шығармалары баяндалады. Руна жазуының таңбалық сипаты, оның XVIII ғасырдан бастап зерттелуі, Дания ғалымы Вильгельм Томсен мен академик В. В. Радловтың құпия жазуды оқудағы еңбегі көрініс табады. «Күлтегін» және «Тоныкөк» жырларының тарихи деректік әрі көркемдік құндылығы, сондай-ақ елдік пен ерлікті дәріптеген басты идеялары жүйеленеді.