Іздеу нәтижелері

66 нәтиже

1. Мектеп жасына дейінгі балаларды тәрбиелеу мен тілін дамытудағы қазақ халық ауыз әдебиеті

   Қазақ халық ауыз әдебиетінің балалардың тілін, танымын, қиялын және адамгершілік қасиеттерін дамытудағы орны қарастырылады. Ертегі, мақал-мәтел, жұмбақ, жаңылтпаш және театрландырылған ойындарды балабақшада қолдану жолдары, олардың педагогикалық-психологиялық мүмкіндіктері мен халықтық мұраны білім мазмұнына енгізу жөніндегі тұжырымдар жүйеленеді.

2. Адамгершілік қарым-қатынас және тұлға дамуы

   Адамгершілік қарым-қатынас мәдениеті тұлғаның қалыптасуы мен психологиялық дамуының негізгі шарты ретінде қарастырылады. Балаларға рухани-адамгершілік тәрбие беруде отбасы, педагог, халық педагогикасы және «Өзін-өзі тану» курсының орны ашылады; қарым-қатынастың құрылымы, функциялары, түрлері және тәрбиелік ықпалы түсіндіріледі.

3. Өзін-өзі тану пәнінің рухани-адамгершілік тәрбиедегі маңызы мен мазмұндық негіздері

   Мақалада Қазақстанның үздіксіз білім беру жүйесіндегі өзін-өзі тану пәнінің теориялық негіздері, мақсат-міндеттері, құрылымдық желілері мен оқыту әдістемесі қарастырылған. Бағдарламаның мектепке дейінгі кезеңнен бастап жоғары оқу орындарына дейінгі даму ерекшеліктері, сабақтарды ұйымдастырудың денсаулық сақтау сипатындағы түрлері және күтілетін нәтижелердің пәнаралық интеграциядағы рөлі жан-жақты талданады.

4. Қыз бала тәрбиесі: ұлттық құндылықтар мен әлемдік тәжірибе

   Қазақы дәстүр мен әдебиеттегі қыз тәрбиесінің қағидалары, отбасы, мектеп және қоғамның ортақ жауапкершілігі, сондай-ақ АҚШ, Жапония, Израиль, Қытай, Үндістан және Кореядағы бала тәрбиесіне қатысты сипаттамалар қарастырылады. Қыздың рухани дамуы, отбасындағы үлгі, жас кезеңдеріне сай тәрбие және әдебиетті тәрбие құралы ретінде пайдалану жөнінде ұсыныстар беріледі.

5. Абай шығармаларын мектепте оқытудың мазмұны мен жүйесі

   Абай мұрасын оқытуда шығармалардың ішкі байланысы мен ақындық даму жолын ескеріп, өлеңдер, қара сөздер, дастандар және аудармаларды оқушының жасына сай жүйелеу ұсынылады. Мақалада қолданыстағы бағдарламалардың кемшіліктері талданып, 5–9 және 10-сыныптарға арналған тақырыптар, сағат саны мен оқыту ұстанымдары беріледі.

6. Бұқаралық мерекелер және қазақтың ұлттық мейрамдары

   Мақалада мереке ұғымы мен бұқаралық іс-шараларды ұйымдастыру, Жаңа жылға қатысты тарихи және діни түсініктер, Қазақстанның ұлттық және мемлекеттік мерекелері қарастырылады. Қазақтың маусымдық мейрамдары, Наурыздың тарихы мен дәстүрлері, оны көпшілікке ортақ мазмұнда атап өту мәселелері және ұлттық ойындардың тәрбиелік мәні баяндалады.

7. Бастауыш сынып оқушыларының рухани-адамгершілік қасиеттерін қалыптастыру

   Бастауыш сыныптағы оқу-тәрбие үдерісінде, әсіресе ана тілі сабақтары мен сыныптан тыс жұмыстарда оқушылардың ізгілік қасиеттерін қалыптастыру жолдары қарастырылады. Еңбек тәрбиесі, халық педагогикасы, ұлттық дәстүр, ойын, көркем мәтін және шығармашылық тапсырмалардың тәрбиелік мүмкіндіктері мен оларды ұйымдастыру талаптары баяндалады.

8. Қазақ аңыз-әңгімелері: жанр, танымдық мән және оқыту жолдары

   Қазақ аңыз-әңгімелері тарихи тұлғалар, оқиғалар мен жер-су атаулары туралы халық жадында сақталған ауызша мұра ретінде қарастырылады. Мәтінде жанрдың ерекшеліктері, негізгі түрлері, Асан қайғы, Жиренше шешен, Қарашаш, Алдар көсе және Төле би бейнелері, аңыздардың танымдық-тәрбиелік маңызы, сондай-ақ 5-сыныпта аңыздарды оқытуға арналған сабақ үлгілері баяндалады.

9. «Ұлы дала» тарихын оқыту және тарихи сананы қалыптастыру

   «Ұлы дала» тарихын оқытудың мақсаты мен міндеттері, оның рухани жаңғыру және «Мәңгілік ел» идеяларымен байланысы қарастырылады. Қазақстанда тарихи сананы қалыптастыруға арналған тұжырымдамалар мен бағдарламалардың дамуы, ұлттық тарихты зерттеу мен оқулықтарды жаңарту қажеттілігі, сондай-ақ қазақ тіліндегі 100 жаңа оқулық жобасының мазмұны мен білім беру жүйесіне ықпалы сипатталады.

10. Өтебай Тұрманжановтың балалар әдебиетіндегі орны және мысалдарының көркемдік сипаты

    Өтебай Тұрманжановтың өмір жолы, шығармашылық мұрасы мен қазақ балалар әдебиетіне қосқан үлесі қарастырылады. Оның фольклорға сүйенген өлеңдері мен мысалдары еңбекке, ынтымаққа, адалдыққа және сұлулықты бағалауға тәрбиелейді; «Құмырсқалар, аралар – қиыспас дос, құдалар» шығармасының жанрлық және композициялық ерекшеліктері талданады.

11. Шешендік өнер және ұрпақ тәрбиесі

    Қазақ шешендік өнерінің тарихы, түрлері мен халықтық негіздері, сондай-ақ шешендік сөздерді, мақал-мәтелдерді, ертегі-аңыздарды және бата-өсиеттерді тәрбие жұмысында қолданудың жолдары қарастырылады. Ұлттық мұраны меңгеру балалардың тіл мәдениетін, ойлауын, адамгершілігін және елжандылығын қалыптастыруға ықпал етеді.

12. Халық педагогикасы негізінде бала тәрбиелеу

    Мақалада баланың тәрбиесі құрсақ кезеңінен басталып, отбасы, балабақша және мектепте жалғасатын тұтас үдеріс ретінде қарастырылады. Қазақтың халық педагогикасындағы дене, ақыл-ой, адамгершілік, еңбек және өнер тәрбиесінің үлгілері сипатталып, қазіргі мектеп пен отбасының ұлттық құндылықтарды жас ұрпақ бойына сіңірудегі міндеттері талданады.

13. Мектептегі музыкалық білім беру: бағдарлама, оқыту әдістемесі және жаңартылған мазмұн

    Музыкалық білім берудің тәрбиелік мақсаты мен теориялық негіздері, Ш.Б. Құлманова және басқа ғалымдардың бағдарлама жасауға қосқан үлесі, музыка сабағын ұйымдастыру қағидалары, қазақ халық музыкасының орны, жаңартылған мазмұндағы оқыту тәсілдері және «Ортеке» күйіне арналған сабақ үлгісі қарастырылады.

14. Мектепке дейінгі жастағы балаларды ойын арқылы дамыту және өзін-өзі тануға тәрбиелеу

    Ойын мектепке дейінгі баланың жетекші әрекеті ретінде танымын, тілін, шығармашылығын, дене және рухани-адамгершілік қасиеттерін дамытады. Мақала ойын түрлерін, оны ұйымдастыру жолдарын, ұсақ моторикаға арналған жаттығуларды, ұлттық ойындардың тәрбиелік мәнін және өзін-өзі тану сабақтарында ойын тәсілдерін қолдануды қарастырады.

15. Тұрмағамбет Ізтілеуов поэзиясындағы пайғамбарлар бейнесі мен шығыстық қиссалар үндестігі

    Мақалада «Сыр өңірінің Абайы» атанған Тұрмағамбет Ізтілеуов шығармашылығындағы діни сарындар, соның ішінде пайғамбарлар тарихының жырлану ерекшеліктері жан-жақты талданады. Ақынның Адам, Ибраһим, Аюп, Жүсіп, Сүлеймен, Иса, Нұх, Ыдырыс және Мұхаммед пайғамбарларға арналған өлең-толғаулары мен дастандары Құран желісімен, Насреддин Рабғузидің «Қисса-ул әнбиясымен» және замандас ақындардың (Мәшһүр Жүсіп Көпеев, Қаңлы Жүсіп, Шораяқтың Омары, Қарасақал Ерімбет, Кете Жүсіп, Жүсіп Таубайұлы, Шәді төре Жәңгіров) туындыларымен салыстырыла қарастырылады. Сондай-ақ шайыр мұрасының бүгінгі әдебиеттану мен мектеп бағдарламасындағы орны және тәрбиелік маңызы сөз болады.

16. Эстетикалық тәрбие және ұлттық мәдениет

    Эстетикалық тәрбие тұлғаның сұлулықты қабылдауын, бағалауын және жасауын дамытып, оның адамгершілік қасиеттерімен, дүниетанымымен және мәдениетімен ұштасады. Қазақтың қолданбалы өнері, фольклоры, салт-дәстүрі мен музыкасы осы тәрбиенің мазмұндық негізі бола алады; оны отбасында, мектепте және қоғамдық ортада жүйелі жүргізу қажет.

17. Қазақстандағы саяси жаңғырту және қазақ халқының салт-дәстүрлері

    Мақалада саяси жаңғыртудың мәні, Қазақстанның тәуелсіздік алғаннан бергі саяси өзгерістері, жаңғырту басымдықтары мен институттарды жетілдіру жолдары қарастырылады. Сондай-ақ салт-дәстүрдің мәдени және тәрбиелік рөлі түсіндіріліп, қазақтың діни ғұрыптары, өзара жәрдемі, қонақжайлығы, туыстық қатынастары мен әдеп жоралғылары сипатталады.

18. Мектеп оқушыларын рухани-адамгершілікке тәрбиелеудің негіздері мен жолдары

    Рухани-адамгершілік тәрбие моральдық сана, сезім мен мінез-құлықты қалыптастыратын отбасылық, мектептік және қоғамдық үдеріс ретінде қарастырылады. Қазақ ойшылдары мен педагогтердің идеялары, имандылық пен ұлттық тәрбиенің мазмұны, жоғары сынып оқушыларын тәрбиелеудің міндеттері мен әдістері, сыныптан тыс жұмыс пен сынып жетекшісінің рөлі баяндалады.

19. Қазақ мақал-мәтелдері: табиғаты, зерттелуі және рухани мәні

    Мақал-мәтелдер халықтың өмір тәжірибесін жинақтап, ықшам әрі көркем түрде жеткізетін ауыз әдебиетінің көне жанры. Олардың жанрлық айырмасы, тәрбиелік және поэтикалық қызметі, тарихи қалыптасуы, зерттелуі, өзге халықтармен мәдени алмасу арқылы баюы мен ұрпаққа жалғасқан рухани мұра ретіндегі орны қарастырылады.

20. Бастауыш мектепте қазақтың ұлттық ойындарын оқу-тәрбие процесінде қолдану

    Ұлттық және дидактикалық ойындардың бастауыш сынып оқушыларының танымдық әрекетін, тілін, ойлауын, дене қимылын және рухани-адамгершілік қасиеттерін дамытудағы рөлі қарастырылады. Ойындарды сабаққа кіріктіру қағидалары, жіктелуі, қолдану үлгілері мен нәтижелері баяндалады.