Іздеу нәтижелері

601 нәтиже

1. Африка халықтарының этнографиялық сипаты, табиғи ортасы және дәстүрлі мәдениеті

   Мақалада Африка халықтарының географиялық ортасы, табиғи белдеулері, қазба байлықтары, демографиялық даму динамикасы, нәсілдік және тілдік құрылымы, дәстүрлі діни нанымдары жан-жақты қарастырылған. Сонымен қатар Солтүстік, Солтүстік-Шығыс, Батыс, Орталық және Шығыс Африка өңірлеріндегі жергілікті тұрғындардың шаруашылық-мәдени типтері, егіншілік пен мал шаруашылығы ерекшеліктері, қолөнері және әлеуметтік институттары талданады.

2. Қазақ даласындағы исламның таралуы және қазіргі қоғамдағы орны

   Исламның қазақ жеріне келуі мен орнығуы бірнеше ғасыр бойы сауда, билеушілердің саясаты, сопылық ілім және білім ошақтары арқылы жүрді. Ислам қазақтың әдет-ғұрпы және тәңірлік дүниетаным элементтерімен сабақтасып, рухани мәдениетке, құқыққа және қоғамдық өмірге ықпал етті. Ресей империясы мен Кеңес билігінің діни саясатынан кейін тәуелсіздік тұсында мұсылман институттары қайта жанданды. Қазақстанның зайырлы құрылымы діни сенім бостандығын және конфессияаралық келісімді құқықтық реттеумен ұштастырады.

3. Орта ғасырдан XX ғасырға дейінгі Еуропа мәдениеті

   Еуропа мен Азияның ортағасырлық мәдени аймақтары, христиандық пен исламның мәдениетке ықпалы, ортағасырлық білім мен өнер, Қайта өрлеу гуманизмі, XIX ғасыр философиясы мен көркемдік ағымдары және XX ғасырдағы ғылыми-техникалық өзгерістер қарастырылады.

4. Қазақстандағы азаматтық қоғам: қалыптасуы, теориясы және құқықтық негіздері

   Азаматтық қоғам ұғымының ежелгі дәуірден қазіргі кезеңге дейінгі дамуы, оның негізгі теориялары мен институттары, Қазақстандағы қалыптасу барысы және құқықтық негіздері қарастырылады. Қоғамдық ұйымдар, мемлекет пен азаматтық қоғамның байланысы, адам құқықтары, демократия және әлеуметтік саясатты жетілдіруге қатысты ұсыныстар қамтылады.

5. Тәңіршілдік пен ислам: түркілердің діни дүниетанымы және тарихи сабақтастық

   Мақалада көне түркілердің Тәңірге, Көкке, Жер-Суға, Ұмайға және ата-баба рухына қатысты нанымдары, тотемизм, анимизм мен шамандық туралы көзқарастар қарастырылады. Исламның Арабстанда қалыптасуы, Орталық Азия мен түркі халықтары арасында таралу кезеңдері, исламның сенім негіздері мен құлшылықтары сипатталады. Қазақстандағы ислам тарихы VIII ғасырдан тәуелсіздік кезеңіне дейінгі негізгі оқиғалармен, мешіт-медреселердің, ғұламалардың және діни басқарманың дамуымен баяндалады. Тәңіршілдік пен исламның ұқсастықтары мен айырмашылықтары, сондай-ақ түркілердің діни дүниетанымының өзгеруі талданады.

6. Қазақ хандығының қалыптасуы және қазақ қоғамының дамуы

   Қазақ хандығының құрылуы мен нығаюы, саяси билік пен құқық жүйесінің өзгеруі, қазақ-жоңғар соғыстары және қазақ халқының этникалық қалыптасуы қарастырылады. Сонымен бірге көшпелі шаруашылық, рухани және материалдық мәдениет, қауымдық ұйымдасу мен әлеуметтік жіктелу сипатталады.

7. Ресей империясындағы мұсылмандар және «Иттифак әл-Муслимин» ұйымы

   ХІХ ғасыр мен ХХ ғасырдың басындағы Ресей империясындағы мұсылман халықтарының жағдайы, патша өкіметінің діни саясаты және мұсылман қоғамының жаңғыруы қарастырылады. 1905–1907 жылдардағы саяси белсенділік, мұсылман депутаттарының өкілдігі, «Иттифак әл-Муслиминнің» құрылуы мен қызметі, сондай-ақ «Сират әл-Мұстақым» партиясының рөлі сипатталады.

8. Қазақстандағы этносаралық толеранттылық пен қоғамдық келісім моделі

   Қазақстандағы этносаралық және конфессияаралық келісімнің ұғымдық, тарихи, құқықтық және саяси негіздері қарастырылады. Толеранттылық пен плюрализмнің маңызы, Қазақстанның көпэтносты қоғамының қалыптасуы, ұлттық саясаттың эволюциясы, Конституция мен заңнаманың рөлі, Қазақстан халқы Ассамблеясының қызметі және қоғамдық бірегейлікті нығайту тетіктері баяндалады. Сонымен бірге халықаралық тәжірибе, діни келісім, мәдениетаралық диалог, жаһандану жағдайындағы сын-қатерлер мен этносаралық тұрақтылықты сақтау бағыттары қамтылады.

9. Қазақстандағы исламның таралуы және қоғамдық-саяси ықпалы

   Ислам Қазақстанға VII–VIII ғасырлардан бастап еніп, бірнеше ғасыр бойы аймақтың руханиятына, мәдениетіне, құқықтық дәстүріне және мемлекеттік бірегейлігіне ықпал етті. Оның таралуы жергілікті нанымдармен сабақтасып, Қазақ хандығы тұсында ресми идеология мен құқықтық тәжірибенің бір бөлігіне айналды. Тәуелсіздік кезеңінде діни институттар, білім беру және қажылық кеңейіп, Қазақстан Ислам ынтымақтастығы ұйымымен байланысын нығайтты; 2011–2012 жылдардағы төрағалығы ұйымдық реформалар мен халықаралық ынтымақтастық бастамаларына арналды.

10. Иран ислам революциясы және Ислам Республикасының құрылуы

    1960-жылдардан 1980-жылдардың басына дейінгі Ирандағы әлеуметтік-экономикалық және саяси өзгерістер, шах режимінің дағдарысы мен 1978–1979 жылдардағы революция қарастырылады. Революциядан кейінгі билік үшін күрес, аятолла Хомейнидің ислам мемлекеті туралы тұжырымдамасы, 1979 жылғы Конституция және жаңа мемлекеттік органдардың қалыптасуы сипатталады.

11. Азаматтық қоғам: ұғымы, құрылымы және құқықтық мемлекетпен байланысы

    Азаматтық қоғам — адамдардың құқықтары мен мүдделерін іске асыратын, мемлекеттік биліктен салыстырмалы түрде тәуелсіз қатынастар мен ерікті бірлестіктер жүйесі. Оның тарихи түсініктері, негізгі функциялары мен Қазақстандағы дамуы қарастырылып, партиялар, қозғалыстар, БАҚ, қоғамдық ұйымдар және шіркеудің рөлі талданады. Сондай-ақ құқықтық мемлекеттің қағидаттары және азаматтық қоғам мен мемлекеттің өзара тәуелділігі мен айырмашылығы түсіндіріледі.

12. Рим құқығындағы мүлік түсінігі, заттар жіктелісі және заттық қатынастар режімі

    Мақалада классикалық және постклассикалық кезеңдердегі Рим заңгерлері қалыптастырған мүлік ұғымы, заттардың түрлері мен олардың құқықтық сипаты жан-жақты талданады. Денелік және денелік емес заттар, жылжымалы мен жылжымайтын мүлік, манципацияланатын және манципацияланбайтын заттар, айналымға қабілеттілігі, сондай-ақ өнімдер мен заттық құқықтар жүйесі қамтылған.

13. Азаматтық қоғамның мәні, қағидалары және Қазақстандағы дамуы

    Азаматтық қоғамның ұғымы, тарихи қалыптасуы мен құрылымы, құқықтық мемлекетпен байланысы және негізгі қағидалары қарастырылады. Қазақстандағы азаматтық институттардың дамуы, оларды реттейтін құқықтық негіздер және мемлекет пен қоғам ынтымақтастығын жетілдіруге бағытталған шаралар баяндалады.

14. Әлеуметтік институттар: қызметтері, типологиясы және отбасы

    Әлеуметтік институттардың мәні, қалыптасуы мен өзгеруі, қоғамдағы негізгі қызметтері және өзара тәуелділігі қарастырылады. Институттардың негізгі түрлері мен жіктелуі, сондай-ақ отбасы мен некенің құрылымы, қызметтері, үлгілері және қоғамдағы орны сипатталады.

15. Әлеуметтік институттар мен әлеуметтік процестер

    Әлеуметтік институттардың мәні, құрылымы, өзара байланысы және ашық пен латентті қызметтері қарастырылады. Әлеуметтік процесс ұғымы Қазақстандағы әлеуметтік-демографиялық өзгерістермен байланыстырылады: Кеңес дәуіріндегі құрылым, тәуелсіздік кезеңіндегі нарықтық өзгерістер, жекешелендіру, меншік түрлері және жұмыспен қамтылған халықтың жіктелуі қамтылады.

16. Халықаралық қаржы-несие институттары және Қазақстанмен байланысы

    Халықаралық қаржы-несие институттарының қалыптасуы, құрылымы мен міндеттері, ХВҚ, Дүниежүзілік банк тобы, Халықаралық есеп айырысу банкі және аймақтық ұйымдардың қызметі қарастырылады. Сондай-ақ олардың әлемдік қаржы жүйесіндегі рөлі, Қазақстанның мүшелігі мен ынтымақтастығы, валюта қатынастары және елдің кредиттік ақпарат пен инвесторларды қорғау бағытындағы мәселелері қамтылады.

17. Әлеуметтану және әлеуметтік институттар

    Әлеуметтану қоғамның, әлеуметтік байланыстар мен қатынастардың, адамдар мен қауымдастықтардың мінез-құлқының заңдылықтарын зерттейді. Мақалада ғылымның қалыптасуы, объектісі мен пәні, негізгі категориялары және заңдарының жіктелуі, сондай-ақ әлеуметтік институттардың пайда болуы, құрылымы, функциялары, түрлері мен өзгеру факторлары қарастырылады.

18. Әлеуметтік институттар: құрылымы, қызметтері және отбасы

    Әлеуметтік институттардың қоғам қажеттіліктерінен туындауы, нормалар, құндылықтар мен рөлдер арқылы ұйымдасуы және өзара тәуелділігі қарастырылады. Институттардың қоғамдық қатынастарды реттеу, біріктіру, тәжірибе тарату және ақпарат алмасу қызметтері, білім мен құқық институттарының рөлі, сондай-ақ отбасының құрылымы, тұрақтылығы мен негізгі міндеттері сипатталады.

19. Қоғамның саяси жүйесі және ондағы мемлекеттің орны

    Қоғамның саяси жүйесі мемлекеттік және мемлекеттік емес институттарды, саяси нормалар мен әрекеттерді біріктіріп, қоғамдық мүдделерді қалыптастыруға және билікті ұйымдастыруға қызмет етеді. Мемлекет жүйедегі жетекші институт ретінде егемендік, құқықшығармашылық және басқару өкілеттіктерін жүзеге асырады. Қазақстандағы саяси дамудың сипаттамасы партиялар мен қоғамдық ұйымдардың қалыптасуын, демократиялық институттарды нығайту бағыттарын, сондай-ақ өкілді органдардың, соттың, сайлау жүйесінің, жергілікті басқарудың және азаматтық қоғамның рөлін арттыру міндеттерін қамтиды.

20. Азаматтық қоғам және құқықтық мемлекет

    Азаматтық қоғамның ұғымы, тарихи дамуы, құрылымы мен қағидалары, Қазақстандағы институттарының қалыптасуы және құқықтық негіздері қарастырылады. Құқықтық мемлекеттің бастаулары, белгілері, билік тармақтарының қызметі мен азаматтық қоғаммен байланысы сипатталады.