Іздеу нәтижелері

601 нәтиже

1. Оңтүстік Азия халықтарының этнографиялық және мәдени-шаруашылық сипаты

   Оңтүстік Азияның табиғи-географиялық сипаты, демографиялық құрамы, халықтарының этногенезі мен тілдік ерекшеліктері зерделенеді. Өңірдегі дәстүрлі соқалы және кетпенді егіншілік жүйелері, материалдық тұрмыс, отбасылық құрылымдар мен касталық дәстүрлер, сондай-ақ бай рухани мәдениет пен халық медицинасы жан-жақты қамтылған.

2. Діннің мәні, тарихи танымдық негіздері және әлеуметтік қызметтері

   Мақалада діннің әлеуметтік құбылыс ретіндегі мәні, оның объективтік-идеалистік, субъективтік-идеалистік, антропологиялық және маркстік тұжырымдамалары жан-жақты қарастырылады. Дінтану ғылымының пәні, тарихы, әлеуметтанулық және психологиялық қырлары сарапталып, ой еркіндігі мен атеизмнің даму тарихы ежелгі дүниеден орта ғасырларға дейінгі кезеңдер бойынша талданады. Сонымен қатар, діннің қоғамдағы дүниетанымдық, реттеушілік, коммуникативтік, интеграциялық және жұбату қызметтерінің ерекшеліктері нақты тарихи және діни мысалдар негізінде ашып көрсетіледі.

3. Керейлер: тарихи қалыптасуы, Керей ұлысы және қазақ құрамындағы тармақтары

   Керейлердің көне қоныстары мен атауының шығуы туралы жорамалдар, Керей мемлекетінің құрылымы мен билеушілері, Шыңғыс хан дәуірінен кейінгі көші-қон жолдары және қазақ шежіресіндегі Абақ пен Ашамайлы тармақтары баяндалады. Сондай-ақ Керей құрамындағы рулар, олардың өзге халықтар арасындағы таралуы және Меркіт тайпасының тарихы қарастырылады.

4. Қазақстан Республикасының Парламенті: құрылымы, өкілеттігі және мемлекеттік биліктегі рөлі

   Қазақстан Парламентінің конституциялық мәртебесі, Сенат пен Мәжілістің құрамы мен құзыреті, заң шығару тәртібі және билік тармақтары арасындағы орны қарастырылады. Парламенттің өкілдік және бақылау міндеттері, оның тиімділігі мен халық мүддесін қорғауына қатысты әртүрлі көзқарастар, сондай-ақ басқару мен зайырлылық туралы пікірталастар қамтылады.

5. Сұлтан Бейбарыс және Дешті Қыпшақ тарихындағы орны

   Сұлтан Бейбарыстың қыпшақтан шыққан мәмлүк билеушісі ретінде қалыптасуы, әскери жорықтары мен басқару жүйесі, Мысыр мен Алтын Орда арасындағы дипломатиялық, туыстық және мәдени байланыстар баяндалады. Оның діни-ағартушылық және сәулет мұрасы, сондай-ақ Бейбарыс мұрасын танытуға қатысты ұсыныстар қарастырылады.

6. Қазақстан Республикасының біртұтас, зайырлы және демократиялық мемлекет ретіндегі конституциялық негіздері

   Қазақстан Конституциясы орнықтырған мемлекеттік құрылымның негізгі қағидалары қарастырылады: халық егемендігі, аумақтық тұтастық, билік тармақтарының бөлінуі, саяси және идеологиялық алуандылық, құқық үстемдігі, адам құқықтары, әлеуметтік міндеттер және дін мен мемлекеттің арақатынасы. Сондай-ақ біртұтас мемлекеттің, саяси партиялар мен қоғамдық бірлестіктердің конституциялық-құқықтық сипаттары түсіндіріледі.

7. Платонның болмыс жүйесі және жан мен тән үйлесімі туралы ілімі

   Ежелгі грек ойшылы Платонның болмыс пен танымға қатысты идеялары, объективті идеализм жүйесі, эйдостар мен материя арақатынасы, жанның мәңгілік табиғаты мен оның үш бөлікті құрылымы баяндалады. Сонымен бірге танымдық майевтика тәсілі, метемпсихоз ұғымы, «Мемлекет» еңбегіндегі үңгір аллегориясы және осы көзқарастардың Шәкәрім Құдайбердіұлының «Үш анық» шығармасындағы көрінісі жан-жақты талданады.

8. Тәңірлік діндердегі пайғамбарлық және қасиетті мәтіндерді зерттеу

   Мақала дін мен пайғамбарлық ұғымдарын, уахи мен пайғамбар міндеттерін түсіндіреді; Танах, Тәурат, Забур және Інжілдердегі пайғамбарлар мен мәтіндердің қалыптасуын талдайды. Исламдағы сүннет пен хадистің орны, хадис түрлері, сәнәд пен мәтінді зерттеу, риуаят әдебі және хадистерді жеткізу, оқыту, жинақтау тәсілдері жүйеленеді.

9. Мәдениеттану жүйесі: семиотикалық сипаты, тарихи құрылымы және этикалық негіздері

   Мақалада мәдениеттану мен семиотиканың өзара байланысы, таңбалық жүйелердің мәні және мәдениеттің көпдеңгейлі құрылымы жан-жақты қарастырылады. Мәдениеттің көне дәуірлерден Қайта өрлеу кезеңіне дейінгі тарихи даму жолы, оның материалдық және рухани салалары мен атқаратын қоғамдық қызметтері талданады. Сонымен қатар мифология мен діннің рухани сипаты ашылып, Аристотель, Цицерон және Гегель еңбектеріндегі этика, мораль және адамгершілік санаттарының генезисі мен айырмашылықтары дәйектеледі.

10. Қазақстандағы ортағасырлық сәулет ескерткіштері

    Қазақстан сәулет өнерінің ерте кезеңдерінен бастап ортағасырлық кесенелердің тарихы мен құрылысына дейінгі мәліметтер қарастырылады. Қожа Ахмет Ясауи, Айша бибі, Қарахан және Арыстанбаб кесенелерінің сәулеттік сипаты, тарихи орны мен оларға қатысты деректер мен аңыздар баяндалады; сондай-ақ кеңестік кезеңдегі қалаларды жобалау үрдістері аталады.

11. Халықаралық қаржы институттары: құрылымы мен қызметі

    Халықаралық валюта қорының квоталары, басқаруы, міндеттемелері, несиелері мен техникалық көмегі, сондай-ақ Дүниежүзілік банк тобының, Еуропа қайта құру және даму банкінің, Азия даму банкінің және Ислам даму банкінің мақсаттары, қаржыландыру тетіктері мен басқару құрылымы баяндалады.

12. Әлеуметтік нормалар жүйесіндегі құқықтың орны мен рөлі

    Құқық пен әлеуметтік нормалардың қоғамдағы реттеуші қызметі, құқықтық нормалардың құрылымы мен түрлері, Қазақстандағы құқықтың қалыптасуы және құқықтың техникалық, діни, корпоративтік, әдет-ғұрыптық, дәстүрлік нормалармен және моральмен арақатынасы қарастырылады.

13. Антикалық философиядағы жан мен тән ілімі және Платон дүниетанымы

    Мақалада ежелгі грек ойшылы Платонның жан мен тән концепциясы, идеялар мен эйдостар ілімі, хора-материя және әлемдік рух туралы танымдық көзқарастары жан-жақты талданады. Сондай-ақ Демокриттің материалистік атомдық ұстанымымен салыстырмалы талдау жасалып, Аристотельдің жанды органикалық тәннің формасы ретінде анықтаған теориясы және әлемдік діндер мен шығыс ойшылдарының жан хақындағы пайымдары қарастырылады.

14. Керейлер мен наймандардың ортағасырлық тарихы

    Керейлер мен наймандардың шығу тегі, тайпалық құрамы, қоныстары, билеушілері, діни нанымдары, жазуы мен қалалары, сондай-ақ Шыңғысхан жорықтарына қарсы күресі баяндалады. Екі ұлыстың саяси-әлеуметтік құрылымы және қазақ халқының қалыптасуындағы орны да қарастырылады.

15. Философия: дүниетаным, негізгі мәселелер және даму бағыттары

    Философияның пәні мен қоғамдағы рөлі, дүниетанымның тарихи түрлері, философияның негізгі мәселесі, материализм мен идеализм, таным, философиялық қызметтер мен әдістер, диалектика мен метафизика, сондай-ақ философия мен нақты ғылымдардың байланысы қарастырылады.

16. Орталық Қазақстанның қола дәуіріндегі мәдени кешендері мен қоныстары

    Орталық Қазақстанның қола дәуірі ескерткіштерін кешенді түрде баяндайтын зерттеу мақаласы. Мұнда өңірдің географиялық ерекшеліктері, Андронов қауымдастығының Нұра және Атасу кезеңдері, сондай-ақ Беғазы-Дәндібай мәдениетінің археологиялық сипаттамасы кеңінен қамтылған. Сатан қорымынан табылған жауынгерлік арба, Ақсу-Аюлы-2 обасы, Атасу қонысындағы мыс қорыту шеберханалары мен материалдық мәдениет бұйымдары арқылы көне қоғамның әлеуметтік құрылымы мен шаруашылық тыныс-тіршілігі толықтай ашып көрсетілген.

17. Моңғолияның географиясы, халқы және шаруашылығы

    Моңғолияның тарихи дамуы, географиялық орны, табиғи ресурстары, мемлекеттік құрылысы, халқы мен қоныстануы, экономикасы, экологиялық мәселелері, туризмі және халықаралық байланыстары қарастырылады. Мәтінде әр кезеңге қатысты экономикалық және демографиялық көрсеткіштер, сондай-ақ қазақтардың елдегі орналасуы мен көші-қоны жөніндегі өзара алшақ деректер келтірілген.

18. Үндістанның әлеуметтік-экономикалық дамуы: 1970–1980 жылдар

    Үндістанның тәуелсіздік алғаннан кейінгі мемлекеттік құрылысы мен саяси өзгерістері, 1970–1980 жылдардағы индустриялануы, көлік жүйесі, ауыл шаруашылығы және сыртқы саудасы қарастырылады. Мемлекеттік сектор мен шетелдік ынтымақтастықтың экономикадағы орны, өндіріс пен азық-түлік саласындағы жетістіктер және шектеулер, сондай-ақ әлеуметтік және саяси қайшылықтар баяндалады.

19. Кванттық теорияның ғылыми және философиялық негіздері

    Кванттық теория атом құрылысы мен материяның дискреттілігі туралы түсініктерді жаңартып, физика, химия және философияның өзара байланысын өзгертті. Атомизм, Бор постулаттары, Гейзенбергтің айқынсыздық принципі және Эйнштейннің салыстырмалылық пен космологияға қатысты идеялары арқылы ғылыми дүниетанымның қалыптасуы, кеңістік пен уақыттың сипаты және Әлемнің пайда болуы қарастырылады.

20. Әлеуметтік нормалар жүйесіндегі құқықтың орны мен рөлі

    Құқықтың қоғамдағы қызметі мен құндылығы, құқықтық нормалардың құрылымы, түрлері және Қазақстандағы нормативтік актілер жүйесі қарастырылады. Әлеуметтік нормалардың тарихи сипаты, техникалық, корпоративтік, діни, дәстүрлі және саяси нормалармен байланысы, сондай-ақ құқық пен моральдың ортақ қырлары мен айырмашылықтары баяндалады.