Іздеу нәтижелері

1165 нәтиже

1. Төлен Әбдікұлы прозасындағы психологизм, адамгершілік және көркемдік шеберлік

   Төлен Әбдікұлының әңгімелері мен повестеріндегі авторлық ұстаным, ұлттық жады, қоғамдық қайшылықтар және адамгершілік мәселелері талданады. Психологиялық бейнелеу, ішкі монолог, ретроспекция, ашық финал, тіл ықшамдығы мен характер жасаудың жазушы стиліндегі орны көрсетіледі.

2. Намаз, тазалық және ғибадаттың рухани мәні

   Намаз ғибадат ретінде адамның иманын, ар-ұятын, мінезін және күн тәртібін қалыптастырады; бес уақыттың табиғат пен адам өміріндегі өзгерістермен байланысы түсіндіріледі. Мәтінде намаз қимылдарының денсаулыққа ықпалы туралы пікірлер, дәрет пен ғұсылдың тазалыққа қатысты мағынасы, дұғаның рухани әсері және діни құндылықтардың қоғамдық тәртіп пен отбасына ықпалы баяндалады. Соңында ораза мен тағдыр, себеп-салдар туралы ойдың басы беріліп, тұжырым аяқталмайды.

3. Экологиялық саясат және тұрақты даму: Қазақстандағы қағидаттар мен бастамалар

   Қоршаған ортаны басқару, қаптама қалдықтарын азайту және өндірістің экологиялық әсерін бақылау жөніндегі кәсіпорын саясаты қарастырылады. Қазақстандағы экологиялық қауіпсіздікке қатысты партиялық ұсыныстар, Орхусс конвенциясы бойынша ақпаратқа қол жеткізу, сот тәжірибесі, экологиялық көрсеткіштер және БҰҰ-ның тұрақты даму күн тәртібіндегі мәселелер қамтылады.

4. Адамзат тарихындағы діни наным-сенімдердің жіктелуі және бастапқы культтердің ерекшеліктері

   Мақалада адамзат тарихындағы қарапайым наным-сенімдер мен күрделі діни жүйелердің жіктелуі жан-жақты баяндалады. Фетишизм, анимизм, тотемизм, магия және шаманизмнің пайда болу алғышарттары, даму ерекшеліктері мен қоғамдағы қызметі қарастырылады. Түркілік бақсылық дәстүрінің мазмұны ашылып, қарапайым нанымдар мен толыққанды діни жүйелердің аражігін ажырататын негізгі жеті өлшем сараланады.

5. Қазақ тіліндегі терминдік лексика: жасалу жолдары мен әлеуметтік талаптар

   Терминдік лексиканың қалыптасуы, қазақ тіліндегі сөзжасам тәсілдері, төл және кірме сөздердің терминденуі, араб-парсы элементтерінің тарихи қызметі және терминге қойылатын түсініктілік, уәжділік, жүйелілік, дәлдік пен ықшамдылық талаптары қарастырылады. Негізгі тұжырым бойынша терминжасам ұлттық тілдің ішкі мүмкіндіктеріне, ғылыми қажеттілікке және көпшілікке түсініктілікке сүйенуі керек.

6. Олжас Сүлейменов: ақындық болмыс, азаматтық ерлік және ақиқат

   Олжас Сүлейменовтің поэзиясы мен филологиялық ізденістері қазақтың тарихи жадын әлемдік мәдениетпен сабақтастырады. Оның шығармашылық жолы, «Невада—Семей» қозғалысындағы қызметі, Желтоқсан оқиғалары тұсындағы рухани ықпалы және ел мүддесі туралы пікірлеріне қатысты қайшылықтар ақиқат пен азаматтық жауапкершілік тұрғысынан қарастырылады.

7. Жоғары мектептегі тәрбие: мақсаты, әдістері және студент тұлғасын дамыту

   Жоғары мектептегі тәрбиенің мәні, қоғаммен байланысы, мақсаты мен міндеттері, мазмұны және әдістерінің жіктелуі қарастырылады. Студенттің азаматтық, рухани-адамгершілік, зияткерлік, кәсіби және дене дамуына ықпал ететін тәрбиелік бағыттар, отбасының рөлі мен сабақтан тыс жұмыстың мүмкіндіктері сипатталады.

8. Қазақстандағы бала құқықтарының заңнамалық кепілдіктері және қорғалу тетіктері

   Мақалада Қазақстанда бала құқықтарының тарихи қалыптасуы, халықаралық конвенциялардың ратификациялануы және ұлттық заңнамалық жүйенің дамуы қарастырылады. Балалар омбудсмені институтының міндеттері, кәмелетке толмағандарды қылмыстық-құқықтық қорғаудағы қатаң жазалар, сондай-ақ баланың сөз бостандығы, лайықты тұрмыс деңгейі, жеке мүлкі мен баспанасына берілетін мемлекеттік кепілдіктер егжей-тегжейлі баяндалған.

9. Зар заман әдебиетіндегі әлеуметтік дағдарыс пен рухани құндылықтардың көрінісі

   Мақалада XIX ғасырдағы қазақ әдебиетінде ерекше орын алған Зар заман ағымының тарихи мәні мен әдеби ерекшеліктері, атап айтқанда Дулат Бабатайұлы мен Шортанбай Қанайұлының туындыларындағы әлеуметтік, адамгершілік және рухани құндылықтар жан-жақты талданады. Отаршылдықтың ел тұрмысына тигізген зардаптары, билік пен шариғат талаптарының бұзылуы, ақша мен сауданың пайда болуынан туындаған азғындықтар және дәстүрлі көшпелі өмір салтын қорғау идеялары ашып көрсетіледі. Сондай-ақ осы тарихи құбылыстың әлемдік көшпелі халықтар, атап айтқанда Батыс Африка фульбелерінің рухани мұрасымен сабақтастығы салыстырмалы түрде қарастырылады.

10. Қазақстан жастарының рухани-адамгершілік құндылықтары

    Қазақстан жастарының құндылықтары қоғамдық өзгерістер, әлеуметтену, жастар субмәдениеті және аймақтық орта аясында қарастырылады. Теориялық тәсілдермен қатар, 2007–2008 жылдардағы және басқа аймақтардағы сауалнамалардың деректері талданып, жастардың отбасыға, тұлғааралық қатынасқа, еңбекке, ұлттық және діни құндылықтарға, дербестік пен рационалдылыққа бағдарлануы сипатталады.

11. Жыраулар поэзиясы: қоғамдық қызметі, жанрлары және көркемдік сипаты

    Жыраулар көне қазақ қоғамында ақылшы, рухани тірек, кейде көсем әрі жауынгер ретінде танылып, толғау мен арнау жырларын шығарды және қаһармандық эпостың қалыптасуына үлес қосты. Олардың поэзиясы философиялық ойымен, жауынгерлік рухымен, психологиялық параллелизм, дыбыстық қайталау және құбылмалы өлең өлшемдерімен ерекшеленеді. Рулық қоғам өзгерген сайын жыраудың орнына күнделікті өмірді жырлаған, импровизацияға және эпикалық мұраны таратуға бейім ақындар алға шықты.

12. Мемлекеттік басқару және қоғаммен өзара әрекеттесу

    Мемлекеттік басқарудың әлеуметтік негіздері, қоғамдық мүдделер мен мәртебелерді үйлестіруі, билік пен қоғам байланысының модельдері және Қазақстандағы азаматтық қоғамның қалыптасуы қарастырылады. Рухани-тарихи сабақтастық, адамгершілік құндылықтар, экономикалық еркіндік пен пікір алуандығының маңызы, сондай-ақ басқарушылық шешімдерді әзірлеу мен іске асырудың сипаты сипатталады.

13. Діни тәрбие мен сауаттылықтың тұлға және жастар дамуына ықпалы

    Діни тәрбиенің адамгершілік және тұлғалық дамудағы орны, ислам тәрбиесінің жетекші қағидалары мен Мұхаммед пайғамбардың өнегесі қарастырылады. Сондай-ақ діни сауаттылықтың мазмұны, оны білім беру мен қоғамдық ортада арттыру жолдары және студенттер арасында жүргізілген сауалнама нәтижелері баяндалады.

14. Ежелгі Үнді мен Қытайдың философиялық мектептері және рухани ілімдері

    Мақалада ежелгі Үнді мен Қытайдың философиялық ой-пікірлерінің қалыптасу жолдары, әлеуметтік және онтологиялық негіздері жан-жақты қарастырылады. Үндінің касталық жүйесі, Ведалар, Упанишадалар, Махабхарата эпосы, сондай-ақ жайнизм, буддизм және материалистік чарвака-локаята мектептері баяндалады. Сонымен қатар, Қытай өркениетіндегі даосизм, конфуцийшілдік, моизм, неоконфуцийшілдік ілімдері мен ХІХ–ХХ ғасырлардағы саяси реформалар мен теориялық өзгерістер талданады.

15. Қазақстан Республикасының мемлекеттік салық жүйесі: қалыптасуы, құрылымы және реттелу тетіктері

    Мақалада мемлекеттік салық жүйесінің экономикалық мәні, ұйымдық-құқықтық негіздері және оның Қазақстанда қалыптасу кезеңдері жан-жақты қарастырылады. 1991 жылдан бастап қабылданған заңнамалық актілер, 1995 жылғы салық реформасы және кейінгі өзгерістер баяндалады. Салықтарды тура және жанама, жалпы және мақсатты, табыс пен тұтыну түрлері бойынша жіктеу ерекшеліктері, сондай-ақ салық алудың кадастрлық, мағлұмдамалық, төлем көзінен ұстау және патенттік әдістері талданады. Салық мағлұмдамасын ұсыну тәртібі, кассалық және есептеу әдістерінің айырмашылықтары, Қазақстан Республикасында қолданылатын салықтар, алымдар мен төлемақылардың толық құрылымы және салық органдарының қызметі сипатталады.

16. Құқық бұзушылықтың мәні, заңды жауапкершілік жүйесі және құқықтық тәртіп негіздері

    Мақалада құқық бұзушылықтың әлеуметтік-құқықтық табиғаты, оның негізгі белгілері мен қылмыстар және теріс қылықтарға жіктелу критерийлері қарастырылады. Тәртіптік, әкімшілік, азаматтық, еңбек және халықаралық деликттердің мазмұны, сондай-ақ мемлекеттік мәжбүрлеудің құралы ретіндегі құқықтық нормалар санкциялары егжей-тегжейлі талданады. Заңды жауапкершіліктің қағидаттары, мақсаттары мен салалық түрлері сипатталып, заңдылық пен құқықтық тәртіптің өзара байланысы және олардың демократиялық қоғамдағы маңызы дәйектеледі.

17. Мемлекеттік биліктің табиғаты және оны бөлісу

    Мемлекеттік биліктің қоғамдық және саяси биліктен айырмашылығы, әлеуметтік негізі мен құқықтық сипаты қарастырылады. Билікті бөлісу тұжырымдамасының қалыптасуы, билік тармақтарының өзара тежемелік әрі тәуелді байланысы, федералдық және жергілікті деңгейлердегі өкілеттіктерді бөлу мәселелері талданады.

18. Қазақтың дәстүрлі құқықтық мәдениеті мен билер институтының тарихи негіздері

    Мақалада қазақ даласындағы дәстүрлі құқықтық мәдениеттің қалыптасу жолдары, билер институтының мемлекеттік әрі қоғамдық рөлі жан-жақты қарастырылады. Дала төрелігін атқаратын билерге қойылатын талаптар, жас талапкерлерді баулу барысы, Әнет баба, Төле би, Әйтеке би, Абай және Сырым би сияқты тұлғалардың өмірлік мысалдары арқылы берілген сынақтар мен баталардың мәні ашылады. Сонымен қатар билер сотының ашық сайысушылық сипаты, сөз өнерінің құдіреті және қазақ әдет-ғұрып құқығының сыртқы идеологиялық ықпалдарға төтеп берген тарихи өміршеңдігі баяндалады.

19. Халел Досмұхамедұлының ғылыми мұрасы және Мұрат Мөңкеұлының шығармашылығын зерттеуі

    Мақалада Алаш қайраткері, дәрігер Халел Досмұхамедұлының қазақ әдебиеті мен руханиятын түгендеудегі зор еңбегі, оның ішінде Мұрат Мөңкеұлының шығармаларын жинақтап, 1924 жылы Ташкентте кітап етіп бастыруы жан-жақты баяндалады. Сондай-ақ жинаққа жазылған алғысөздегі ақын өмірбаяны, шежіресі, жырларындағы тарихи деректер, жер-су атаулары және отаршылдыққа қарсы күрес сарындары қарастырылады.

20. Ұлттық мұралар негізінде бастауыш сынып оқушыларының салауатты өмір салтын қалыптастыру

    Мақала дене және рухани саулықты ұлттық мұрамен ұштастырып, бастауыш сынып оқушыларына салауатты өмір салтын үйретудің тарихи-педагогикалық негіздерін, тәрбиелік әдістерін және тәжірибелік жұмыстың нәтижелерін баяндайды. Отбасы, мектеп және қоғамның бірлескен рөлі, гигиена, тиімді тамақтану, қимыл белсенділігі, ұлттық ойындар мен адамгершілік құндылықтар қарастырылады. 4-сынып оқушылары қатысқан тәжірибеде эксперименттік топтағы жоғары деңгей үлесі артқаны көрсетілген.