Іздеу нәтижелері

1165 нәтиже

1. Қазақстандағы діни ахуал, діни басылымдар және тәрбие

   Қазақстандағы тәуелсіздік кезеңінің рухани өзгерістері, дін социологиясының міндеттері мен әдістері, елдегі конфессиялық құрам және діни ағымдар қарастырылады. «Алтын қалам» баспасының исламдық кітаптары мен «Аңсар» журналы сипатталып, діннің тәрбиеге, білімге және қоғамдық бірлікке ықпалы баяндалады. Қорытындыда діни сауаттылықты арттыру, Құранды түсіндіру, мамандар даярлау және діни қатынастарды жүйелеу жөніндегі ұсыныстар беріледі.

2. Ислам өркениетінің мәдени негіздері және Ибн Синаның ғылыми мұрасы

   Дін адамзат мәдениеті мен өркениетін қалыптастырудағы басты рухани күш болып табылады, ал ислам өркениеті қоғамдық, құқықтық және ғылыми салалардың үйлесімді дамуына берік негіз қалады. Ортағасырлық ислам қоғамындағы білім мен ғылымға деген ерекше құрмет ұлы ойшыл әрі дәрігер Ибн Синаның тұлғасын қалыптастырып, оның «Сауығу кітабы» және «Медицина каноны» секілді іргелі шығармаларының жазылуына жол ашты. Ғұламаның медициналық ашылулары, ғылымдарды классификациялау ұстанымдары және философиялық жүйесі Шығыс пен Батыс әлемінің интеллектуалды кеңістігінде ұзақ уақыт бойы терең із қалдырды.

3. Діннің мәні, бастаулары және Шығыс діндері

   Діннің ұғымы, құрылымы, әлеуметтік қызметі және шығу тегі туралы діни әрі ғылыми түсіндірулер қарастырылады. Алғашқы қауымдық нанымдар, олардың рәсімдері, сондай-ақ конфуцийшілдік, даосизм, синтоизм, индуизм, жайнизм және буддизмнің қалыптасуы мен негізгі сенімдері баяндалады. Әлемдік діндерге ортақ адамгершілік құндылықтар мен дінаралық құрметтің маңызы түйінделеді.

4. Дін философиясы мен теологияның арақатынасы

   Дін философиясы мен теологияның байланысы, дінді философиялық зерттеудің ерекшеліктері, діни танымның әлеуметтік, гносеологиялық және психологиялық тамырлары, діннің қоғамдық және адамгершілік қызметтері қарастырылады. Ақыл мен сенімнің арақатынасы, діни сенім бостандығы және өзге наным иелеріне төзімділік мәселелері де қамтылады.

5. Дін, азаматтық қоғам және мәдениеттер сұхбаты

   Дін сенім мен рәсім арқылы адамдарды біріктіріп, қоғамдық қатынастарды реттейтін және мәдени құндылықтарды орнықтыратын институт ретінде қарастырылады. Мәтінде діннің мемлекетпен тарихи байланысы, зайырлы қоғамдағы орны, әлеуметтік және қайырымдылық қызметі, секуляризация мен модернизация жағдайындағы өзгерістері талданады. Қазақстанның көпконфессиялы құрылымы дінаралық сұхбатты, төзімділікті және келісімді қоғам тұтастығының маңызды негіздері ретінде көрсетеді.

6. Діннің қоғамдағы орны және жастардың дінге көзқарасы

   Діннің қоғамдық құрылымдағы орны, діни сана, мінәжат пен ұйымдардың ерекшеліктері және діннің дүниетанымдық, бағалаушылық, реттеушілік, өтемпаздық әрі топтастырушылық қызметтері қарастырылады. Сондай-ақ дін социологиясының әдістері, жастар арасындағы діндарлық туралы келтірілген сауалнама деректері, Қазақстан жастарының исламға көзқарасы және діни ағымдар жөніндегі ұсыныстар баяндалады.

7. Қазіргі діни ағымдар: ұғымы, түрлері және қоғамдағы орны

   Діннің дүниетанымдық және әлеуметтік қызметі, жаңа діни ағымдардың пайда болу сипаты мен негізгі түрлері, Қазақстандағы діни бірлестіктерді қайта тіркеу және экстремистік ұйымдарға қатысты деректер қарастырылады. Сонымен бірге діни сенім бостандығын сақтай отырып, деструктивті ықпалдан қорғанудың қоғамдық маңызы талданады.

8. Мұхтар Әуезовтің рухани мұрасы және қазақ мәдениетіндегі орны

   Мұхтар Әуезовтің қоғамдық және философиялық ойлары, мәдениет пен ғылым туралы көзқарастары, Абай мұрасын зерттеуге қосқан үлесі және көркем шығармашылығы қазақтың рухани мәдениетінің дамуы мен әлемдік әдебиетке қосылған үлесі аясында қарастырылады.

9. Діннің этносаралық татулық пен бейбітшілікті нығайтудағы рөлі

   Дін адамзат тарихында дүниетанымға, қоғамдық тәртіпке, мәдениетке және саяси құрылымдарға ықпал етіп келеді. Ол адамдарды біріктіріп, ізгілік пен ынтымақты нығайта алады, бірақ діни ұстанымдар саяси мақсатқа пайдаланылғанда қақтығыс пен төзімсіздікке де түрткі болуы мүмкін. Қазақстандағы діни алуантүрлілік, ар-ождан бостандығын реттейтін конституциялық қағидалар, діни ұйымдардың қоғамдық орны, конфессияаралық диалог пен Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлері съездерінің рөлі қарастырылады.

10. Драматургиядағы этнодеформация құбылысы және ұлттық ой-сана динамикасы

    Мақалада ұлттық ой-сананың құбылуы, этнодеформация құбылысы және бұл мәселелердің қазақ комедия жанрында көркем бейнеленуі қарастырылады. Қоғамдағы рухани таяздық, типтік өмірлік материалдардың алмасуы мен жағымсыз кейіпкерлердің іс-әрекеті Қалтай Мұхамеджановтың «Өзіме де сол керек» пьесасындағы Хайдарбек бейнесі арқылы жан-жақты талданады.

11. Діни мәдениет және бастауыш сынып оқушыларын рухани-адамгершілік тәрбиелеу

    Діннің мәдениет пен адамгершілікке ықпалы, Қазақстандағы исламның тарихи таралуы және діни білімнің тәрбиелік қырлары қарастырылады. Бастауыш сыныпта кескіндеме репродукцияларын көрнекі құрал ретінде пайдалану оқушылардың қабылдауын, сөйлеуін, шығармашылығы мен моральдық пайымын дамытуға мүмкіндік береді; бұл жұмыс зайырлы қағидалар мен дүниетаным еркіндігін сақтауы керек.

12. Мәдениеттану және рухани мәдениеттің құрылымы

    Мәдениеттанудың гуманитарлық білімдер жүйесіндегі орны, әдістері мен міндеттері, мәдениет ұғымының тарихи қалыптасуы және негізгі теориялық түсіндірулері қарастырылады. Сондай-ақ мәдениеттің әлеуметтік қызметтері, нормалар мен құндылықтар, білім мен рәміздер жүйесі, мифология мен діннің рухани мәдениеттегі орны сипатталады.

13. Мәдениет семиотикасы және мәдени рәміздер

    Мәдениеттегі құндылықтар мен рәміздердің қызметі, сақ-скиф мұрасы, мифтік дүниетаным мен өнердің бейнелеу тәсілдері қарастырылады. Семиотика мәдениетті ақпаратты сақтап, өзгертіп және жеткізетін таңбалар, мәтіндер мен кодтар жүйесі ретінде түсіндіреді; мәдениет тілдері, вербалды емес қарым-қатынас, дін және мәдени мұраны сақтау, жаңғырту мен тарату мәселелері де қамтылады.

14. Саяси және дін әлеуметтануы

    Саяси әлеуметтанудың ұғымдары, қалыптасуы, зерттеу аясы мен саясаттанудан айырмашылығы, сондай-ақ дін әлеуметтануының теориялық негіздері, діннің қоғамдағы біріктіруші және жанжал туғызушы қызметтері, әлеуметтік өзгерістерге, саясат пен экономикаға ықпалы қарастырылады. Діни ұйымдардың типтері мен діншілдікті зерттеудің негізгі өлшемдері де түсіндіріледі.

15. Қазақ руханияты, мәдениеті және қоғамдық бірегейлік

    Рух пен руханилықтың мәні, адамгершілік дамудың өлшемдері, қазақ және түркі рухани мұрасы, мәдениеттің материалдық әрі рухани қырлары, бірегейліктің қалыптасуы, дарындылық пен интеллект, сондай-ақ ашық қоғам мен қазақстандық азаматтық бірегейлік мәселелері қарастырылады.

16. Философиядағы адам мәселесі: қоғам, жан және рух

    Адамның биоәлеуметтік қалыптасуы, еңбек пен қоғамдық қатынастардағы орны және жеке тұлғаның дамуы қарастырылады. Философиялық дәстүрлердегі адам түсінігі, тән мен жанның арақатынасы, рухтың еркіндік пен шығармашылықтағы рөлі, сондай-ақ Шәкәрім мен Абайдың жан туралы пайымдары баяндалады.

17. Исламның пайда болуы, қазақ даласына таралуы және рухани дәстүрге ықпалы

    Исламның VII ғасырдағы Арабияда қалыптасуы, Мұхаммедтің уағыздары, Құран мен Сүннеттің орны және діннің қазақ даласына таралу жолдары қарастырылады. Сондай-ақ ислам қағидаларының түркі-қазақ мәдениетіне, адамгершілік ұстанымдарға, отбасы мен қоғамдық қатынастарға ықпалы және дінді саяси мақсаттарға пайдалануға қатысты ұстанымдар баяндалады.

18. Дін мен мәдениеттің өзара байланысы

    Дін мен мәдениеттің байланысы, діннің пайда болуы мен тарихи өзгерістері, оның әлеуметтік институт ретіндегі белгілері мен қызметтері және өнерге, әдебиетке, моральға, саясатқа ықпалы қарастырылады. Әлемдік діндердің қасиетті кітаптары мен мәдени мұрадағы орны, сондай-ақ діни өмірдің ізгілікке жетелейтін және қақтығысқа себеп болуы мүмкін қайшылықты қырлары баяндалады.

19. Діни сенім мен рухани тәрбиедегі шүкіршілік тағылымы

    Мақалада діннің қоғамдағы мәдени-әлеуметтік рөлі, оның палеолит дәуірінен бастау алатын тарихи тамырлары мен әлемдік діндердің жіктелуі қарастырылады. Ислам философиясы тұрғысынан адамның рухани кемелдену сатылары, мектептердегі діни-рухани тәрбиенің өзін-өзі тәрбиелеудегі маңызы сараланады. Сонымен қатар қанағат пен шүкіршілік ұғымдарының айырмашылығы, Алланың берген нығметтеріне алғыс білдірудің үш шарты, Әбу Ханифа өмірінен ғибрат және өмірлік сынақтарды сабырмен қарсы алудың мәні терең баяндалады.

20. Ислам, иман және ар тазалығы

    Ислам ілімі адамды иманға, ар-ұжданға, білімге, мейірімге және адалдыққа үндейді. Абай, Шәкәрім, Жүсіп Баласағұн, Қожа Ахмет Ясауи және өзге ақындардың ойлары арқылы адамзаттың теңдігі, нәпсіні тыю, ананы құрметтеу, ұрпақ тәрбиесі мен қоғам ізгілігінің негіздері қарастырылады. Рухани тазалық пен иманды ұстану жеке адамның да, елдің де келешегіне тірек болады.