Іздеу нәтижелері

962 нәтиже

1. Исламның қалыптасуы, діни дәстүрлері және қоғам бірлігі туралы түсініктер

   Мақалада исламның VII ғасырдағы Арабияда қалыптасуы, Мекке мен Мәдинаның орны, халифаттың кеңеюі және исламның таралу жолдары баяндалады. Сонымен бірге бес парыз, діни рәсімдер мен мейрамдар, суннизм, шиизм және сопылық сипатталып, Құран мен хадистер негізінде дінаралық құрмет, әділет, билікке бағыну және қоғамдық ынтымақ идеялары түсіндіріледі.

2. Үнді және Шығыс діндері, әлемдік діни дәстүрлер және Қазақстандағы діни ахуал

   Мақалада индуизм мен сикхизмнің қалыптасуы, ілімдері мен ғұрыптары; Қытай және Жапония діндері; иудаизм, зороастризм, манихейлік, буддизм және христиандықтың тарихы мен бағыттары қарастырылады. Сондай-ақ жаңа діни қозғалыстардың жіктелуі, еркін ойлау, секуляризация мен сакрализация, Қазақстандағы дәстүрлі сенімдер, ислам және дінаралық сұхбат қамтылады.

3. Қазақстанның қоғамдық-саяси жаңаруы, жастар саясаты және дінаралық келісім

   Қазақстанның қоғамдық-саяси дамуы демократиялық институттардың біртіндеп қалыптасуы, азаматтық қоғамның өрістеуі және мемлекеттік билік пен саяси партиялардың өзара ықпалы арқылы сипатталады. Мәтінде Қазақстан халқы Ассамблеясының құрылымы мен этносаралық келісімге қосқан үлесі, жастар саясатының мақсаттары мен көрсеткіштері, сондай-ақ діни төзімділік пен исламдық білім туралы пайымдар қарастырылады. Қорытынды бөлімде конституциялық өзгерістер мен демократияны дамыту міндеттері жинақталған.

4. Саентология шіркеуінің ілімі, ұйымдық жүйесі және легитимділігі

   Саентологияның ХХ ғасырдағы қоғамдық-тарихи алғышарттары, Л. Рон Хаббард қалыптастырған дианетикалық және діни ілімі, сенім қағидалары мен ұйымдық құрылымы қарастырылады. АҚШ пен Еуропадағы оның құқықтық мәртебесіне қатысты әртүрлі ұстанымдар, Қазақстандағы діни ахуал, қоғамдық алаңдаушылықтар және ұйымның жергілікті қызметі қамтылады.

5. Діннің қоғамдағы орны және ол туралы философиялық көзқарастар

   Діннің қоғамдық сана мен рухани мәдениеттегі орны, оның әлеуметтік қызметтері және исламның қоғам өміріне ықпалы қарастырылады. Сондай-ақ діннің пайда болуы мен мәні жөніндегі материалистік және идеалистік түсініктер ежелгі грек философтарының көзқарастары арқылы баяндалады.

6. Қазіргі қоғамдағы діни экстремизм мен фундаментализмнің көріністері және қауіпсіздік мәселелері

   Мақалада экстремизм мен діни фундаментализм құбылыстарының теориялық және әлеуметтік негіздері, олардың жіктелуі мен қазіргі қоғамдағы көрініс табу формалары талданады. Исламдық экстремизмнің сатылары, жиһад ұғымының бұрмалануы және деструктивті бағыттардың мемлекеттік билікке ұмтылысы қарастырылады. Сонымен қатар, Орталық Азия өңіріндегі қауіп-қатерлер, Қазақстанның конфессиялық құрылымы мен статистикалық көрсеткіштері, елімізде тыйым салынған экстремистік ұйымдардың тізбесі және дін саласындағы заңнаманы жетілдіру мен шекаралық бақылауды күшейту мәселелері жан-жақты баяндалады.

7. Йасауи жолы және түркі халықтарының рухани-мәдени тарихы

   Исламның қалыптасуы мен Түркістанға таралуынан бастап, сопылықтың және Қожа Ахмет Йасауи ілімінің дамуына дейінгі үдерістер қарастырылады. Йасауи жолының түркі тіліне, мәдениетіне және мемлекеттік жүйесіне ықпалы, сондай-ақ Алтын Орда, Өзбек ұлысы мен Қазақ хандығы тарихындағы діни-идеологиялық өзгерістер сипатталады.

8. Исламның тарихы, діни негіздері және бағыттары

   Исламның VII ғасырдағы Арабияда қалыптасу алғышарттары, Мұхаммедтің өмірі мен алғашқы халифаттар дәуіріндегі таралуы қарастырылады. Мәтінде бес парыз, Құран, Сүннет пен шариғаттың орны, сунниттік және шииттік бағыттар, мазһабтар мен сопылық ілімнің ұстанымдары баяндалады.

9. Әлемдік діндердегі діни туризм

   Діни туризм зиярат ету және діни-мәдени танымдық сапарлардан тұрады. Мақалада зияраттың себептері мен тарихы, ислам, христиандық және буддизмдегі қасиетті орындар мен дәстүрлер, сондай-ақ Қазақстандағы діни туризмді зерттеу, насихаттау және дамыту жөніндегі ұсыныстар қарастырылады.

10. Антика әлемінің мәдениеті: Ежелгі Грекия мен Рим

    Ежелгі Грекия мен Рим мәдениетінің бастаулары, тарихи кезеңдері, мифологиясы мен діні, құдайлар пантеоны және өнер салалары қарастырылады. Грек-парсы соғыстарының классикалық мәдениеттің өрлеуіне ықпалы, эллинизм дәуіріндегі Шығыс пен Батыс мәдениеттерінің тоғысуы, сондай-ақ Римнің этруск және грек мұраларын игеруі, сәулет, театр, музыка мен әдебиетке қосқан үлесі сипатталады.

11. Дін және буддизмнің Азиядағы таралуы

    Діннің мәні, пайда болуы мен қоғамдық қызметі, исламдық түсініктегі уахи мен рухани тәрбие қарастырылады. Буддизмнің түркілермен байланысы, Үндістаннан тыс аймақтарға таралуы және Қытай, Бирма, Цейлон, Тайланд пен Жапониядағы тарихи бағыттары баяндалады.

12. Әлеуметтану: қоғам, әлеуметтік құрылым және зерттеу әдістері

    Әлеуметтанудың пәні мен қалыптасуы, қоғамның жүйелік сипаты, әлеуметтік жіктелу мен мобильділік, институттар, тұлға, девиация, отбасы, экономика, шиеленіс, мәдениет, дін, этникалық қатынастар және басқару мәселелері қарастырылады. Сондай-ақ әлеуметтік құбылыстарды эмпирикалық зерттеу, іріктеу мен зерттеу бағдарламасын құру қағидалары түсіндіріледі.

13. Алғашқы қауымдық дәуірден Ежелгі Шығыс өркениеттеріне дейінгі мәдени даму жолы

    Мақалада адамзат өркениетінің қалыптасу кезеңдері жан-жақты баяндалады. Алғашқы қауымдық дәуірдің палеолит, мезолит және неолит кезеңдеріндегі ерекшеліктері, ежелгі өнер ескерткіштері қарастырылады. Сондай-ақ Көне Мысыр, Қытай, Үндістан және Қос өзен бойындағы Шумер өркениеттерінің діни сенімдері, жазу жүйелері, әдеби мұралары мен мемлекеттік құрылымы терең зерделенеді.

14. Қазақ ойшылдарының мұрасындағы діни таным және рухани сабақтастық

    Қазақ даласындағы діни ойдың қалыптасуы Әбу Насыр әл-Фараби мен Жүсіп Баласағұни мұрасынан Қожа Ахмет Йасауи іліміне, Алтын Орда әдебиетіне, жыраулар мен кейінгі ақындардың шығармашылығына жалғасқан рухани сабақтастық ретінде қарастырылады. Йасауи жолының иман, зікір, рухани кемелдену және түркілік мәдени дербестік туралы идеялары, әр дәуірдегі діни-идеологиялық өзгерістердің әдебиетке ықпалы, Абай, Шәкәрім, Мәшһүр Жүсіп және Шәді төре шығармаларындағы сенім мен адамгершілік мәселелері қамтылады.

15. Ислам мәдениеті мен ғылымының қалыптасуы және әлемге таралуы

    Ислам мәдениеті білім мен ғылымды діни өмірден бөлек қарастырмай, өзге мәдениеттердің жетістіктерін қабылдау және дамыту арқылы өркендеді. Мұсылман ғалымдарының еңбектері, әсіресе әл-Хорезмидің математикадағы жаңалықтары, Еуропа мен басқа аймақтарға тарады. Андалусия, Сицилия, крест жорықтары және сауда байланыстары Шығыс пен Батыс арасындағы ғылыми-мәдени алмасуға ықпал етті. Мәтінде мұсылман билігі тұсындағы діни төзімділік пен Палестинадағы тарихи өзгерістер де қарастырылады.

16. Қыпшақтардың мәдениеті мен Қыпшақ хандығы

    Қыпшақтардың қолөнері, шаруашылығы, тілі, жазба дәстүрі мен діни нанымдары, сондай-ақ олардың этникалық қалыптасуы, жер аумағы, мемлекеттік құрылымы және көрші елдермен саяси қатынастары қарастырылады. Материалдық және рухани мәдениеттің дамуына көшпелі өмір салты, мемлекеттік құрылым және Орта Азия, Алдыңғы Шығыс пен Шығыс Еуропамен байланыстар ықпал еткен.

17. Қазақ дәстүріндегі бала тәрбиесі және оның қазіргі қоғаммен сабақтастығы

    Қазақ отбасындағы тәрбиенің тарихи негіздері, балаға қатысты салт-дәстүрлер мен діни-адамгершілік қағидалар және оларды қазіргі қоғамда жалғастыру жолдары қарастырылады. Ұлттық мұраны біліммен, мәдени жетістіктермен және жалпыадамзаттық құндылықтармен ұштастырып, жауапты, білімді әрі отаншыл тұлға тәрбиелеудің маңызы көрсетіледі.

18. Шетелдік Азия халқының этнодемографиялық және этникалық сипаттамасы

    Шетелдік Азияның халық саны, тарихи өсуі, тілдік және этникалық құрамы, көші-қон үдерістері, нәсілдік және діни алуандығы қарастырылады. Аймақтың Шығыс, Оңтүстік және Оңтүстік-Батыс Азия бөліктеріндегі демографиялық өзгерістер, туу үрдістері мен ұлттық құрам ерекшеліктері сипатталады.

19. Православие және Орыс православие шіркеуінің тарихы мен қоғамдағы орны

    Православиенің ілімі, ғибадаты мен шіркеулік құрылымы, оның посткоммунистік қоғамдардағы рухани және әлеуметтік рөлі, сондай-ақ Орыс православие шіркеуінің қалыптасуы, реформалары, мемлекетпен қарым-қатынасы және Мәскеу мен Украина шіркеулері арасындағы қайшылықтар қарастырылады.

20. Матуриди ақидасы және қазақ діни дүниетанымындағы сабақтастық

    Матуриди кәламының қалыптасуы, Әбу Мансұр әл-Матуридидің таным, құдайлық хикмет, адам еркі және сенім мәселелеріндегі ұстанымдары, Матуриди мен Ашари көзқарастарының айырмашылықтары қарастырылады. Қазақтың пайғамбарлық пен ақырет туралы түсініктерінің қиссалар, дастандар және діни дәстүрлер арқылы осы ақидамен сабақтастығы талданады.