Іздеу нәтижелері

55 нәтиже

1. Экономикалық ой-пікірлердің дамуы және неоклассикалық теория

   Экономиканың ұғымы мен экономикалық теорияның қалыптасуы, негізгі мектептер мен олардың өкілдері қарастырылады. Классикалық саяси экономиядан маржинализмге, кейнстік реттеуден неоклассикалық бағыт пен синтезге дейінгі ойлар, сондай-ақ экономикалық зерттеудің диалектикалық әдісі, ғылыми абстракция, индукция және дедукция түсіндіріледі.

2. ХІХ ғасыр философиясы және өмір философиясы

   Мақалада классикалық неміс философиясы мен марксизмнің қалыптасуы, тарихи және ғылыми алғышарттары, практика мен қоғамдық өзгерістер туралы ұстанымдары қарастырылады. Сондай-ақ Шопенгауэр, Ницше, Фрейд философиясы, позитивизмнің даму кезеңдері және неотомизм мен персонализмнің негізгі қағидалары талданады.

3. Экономикалық теорияның қалыптасу белестері мен негізгі мектептерінің эволюциясы

   Мақалада экономикалық теория ғылымының пәні, атқаратын танымдық, тәжірибелік және теориялық-әдістемелік қызметтері мен зерттеу әдістері қарастырылады. «Экономия» және «саяси экономия» ұғымдарының қалыптасу тарихынан бастап, меркантилизм, физиократия, классикалық мектеп, марксизм, маржинализм, неоклассицизм, неолиберализм, монетаризм және кейнсиандық бағыттардың экономикалық заңдылықтар мен нарықтық тетіктерді түсіндірудегі концепциялары жан-жақты баяндалады.

4. Меркантилизм дәуірі және экономикалық ойдың даму кезеңдері

   Мақалада алғашқы экономикалық ілім саналатын меркантилизмнің тарихи қалыптасуы, даму сатылары мен негізгі өкілдерінің көзқарастары жан-жақты қарастырылады. Ақша балансы мен сауда балансы саясаттарының айырмашылықтары, Томас Меннің, Антуан де Монкретьеннің және Жан-Батист Кольбердің мемлекеттік басқару мен сыртқы саудаға қатысты ұстанымдары сипатталады. Сонымен бірге айналыс саласынан өндіріске бет бұрған классикалық мектептің, марксизмнің және кейінгі маржинализм теориясының қалыптасу сабақтастығы баяндалады.

5. Марксизм философиясының қалыптасу негіздері және тарихи-теориялық маңызы

   Мақалада XIX ғасырдың ортасында марксизм философиясының, атап айтқанда диалектикалық және тарихи материализмнің дүниеге келуінің әлеуметтік-экономикалық, саяси және теориялық алғышарттары жан-жақты талданады. Буржуазиялық революциялар мен өнеркәсіптік төңкерістен кейінгі капиталистік қоғамның ішкі қайшылықтары, пролетариаттың алғашқы көтерілістері мен саяси күресі қарастырылады. Карл Маркс пен Фридрих Энгельстің неміс классикалық философиясы өкілдері Гегельдің диалектикасы мен Фейербахтың антропологиялық материализмін сыни тұрғыда қайта бағамдап, философияға даму заңдары мен тарихты түсінудің материалистік негізін енгізу арқылы жасаған революциялық төңкерісі жүйелі баяндалады.

6. Экономикалық теорияның қалыптасу тарихы, негізгі мектептері және заманауи даму белестері

   Мақалада экономика ұғымының көпқырлы сипаты, оның өндірістік, ғылыми және танымдық өлшемдері жан-жақты қарастырылады. Экономикалық ілімдердің көне грек ойшылдары Ксенофонт пен Аристотельден басталып, меркантилизм, физиократия, классикалық мектеп, марксизм және маржинализм арқылы даму жолдары жүйеленген. Сонымен қатар Батыс экономикалық ғылымындағы төрт жетекші бағыт, құн теорияларының эволюциясы мен Альфред Маршалл жасаған ғылыми синтездің мәні толық баяндалады.

7. Экономикалық ілімдер эволюциясы, Нобель лауреаттарының зерттеулері және Қазақстандағы нарықтық реформалар

   Мақалада экономикалық ғылымның ежелгі грек ойшылдарынан бастау алып, қазіргі теориялық мектептерге дейінгі тарихи эволюциясы қарастырылады. Эконометрика мен макроэкономика бойынша 2013 жылғы Нобель сыйлығының лауреаты Ларс Петер Хансеннің ғылыми жаңалықтары, оның ішінде жалпылама моменттер әдісі мен белгілі еңбектері кеңінен талданады. Сонымен бірге тәуелсіз Қазақстанның нарықтық жүйеге көшу жолы, мемлекеттік меншікті жекешелендірудің негізгі төрт кезеңі, жаңа институттардың құрылуы және реформалар барысында орын алған жүйелі кемшіліктер жан-жақты баяндалады.

8. Экономикалық ойдың дамуы, Нобель сыйлығының лауреаттары және Қазақстандағы жекешелендіру

   Мақалада экономикалық ойдың ежелгі дәуірден қазіргі кезеңге дейінгі қалыптасуы, меркантилизм, физиократия, классикалық саяси экономия және маркстік теорияның ерекшеліктері қарастырылады. Сондай-ақ Гуннар және Алва Мюрдальдың еңбектері мен Нельсон Манделаның апартеидке қарсы күресі баяндалып, Қазақстандағы жекешелендірудің мақсаттары, түрлері, кезеңдері мен 1990-жылдардағы бірқатар көрсеткіштері сипатталады.

9. Экономикалық теорияның қалыптасу тарихы мен құрылымдық негіздері

   Мақалада экономикалық теория ғылымының шығу тарихы, шектеулі ресурстар жағдайындағы қоғамдық таңдау мәселесі, көне дәуірден бастау алатын экономикалық ілімдер эволюциясы баяндалады. Меркантилизм, физиократия, классикалық мектеп, кейнстік және монетаристік тұжырымдамалардың қағидаттары қарастырылып, экономиканың микро және макро деңгейлерінің өзара сабақтастығы талданады.

10. Экономикалық теорияның қалыптасуы мен даму бағыттары

    Экономикалық ойдың ежелгі дәуірдегі бастауларынан меркантилизм, физиократия және классикалық саяси экономияға дейінгі дамуы қарастырылады. Уильям Петти, Адам Смит, Давид Рикардо, марксизм, маржинализм, неоклассикалық бағыт, монетаризм, неолиберализм, институционализм және кейнсиандық мектептердің негізгі тұжырымдары, өкілдері мен экономикалық саясат жөніндегі пікірлері баяндалады.

11. Еркіндік философиясы: тарихи танымнан саяси-құқықтық болмысқа дейін

    Мақалада еркіндік категориясының қоғамдық және тұлғалық мәні, оның объективті жағдайлармен және ғылыми-техникалық дамумен байланысы қарастырылады. Әлемдік философиядағы Гегель, Фейербах, діни ілімдер, экзистенциализм, Маркс және Энгельс көзқарастары сараланып, 17-18 ғасырлардағы буржуазиялық төңкерістер мен Томас Гоббс тұжырымдары баяндалады. Сонымен қатар Бенедикт Спинозаның еркіндік, субстанция, таным, мемлекет мақсаты және мораль жөніндегі ілімі жан-жақты талданып, саяси-экономикалық еркіндік пен құқықтық мәртебенің өзара сабақтастығы ашылады.

12. Неміс тарихи мектебінің эволюциясы және шаруашылық жүйелер ілімі

    Мақалада ХІХ және ХХ ғасырлардағы неміс экономикалық ой-пікірінің, атап айтқанда тарихи мектептің қалыптасу, даму кезеңдері жан-жақты талданады. Фридрих Листтің өндіргіш күштер мен протекционистік саясат тұжырымдамасы, ескі тарихи мектеп өкілдерінің (В. Рошер, Б. Гильдебранд, К. Книсс) эмпирикалық ұстанымдары, сондай-ақ жаңа тарихи мектеп пен оның көрнекті өкілдері Г. Шмоллер, М. Вебер және В. Зомбарттың әлеуметтік-психологиялық, этикалық және шаруашылық жүйелер туралы көзқарастары қарастырылады.

13. Қоғамдық өндірістің мәні, қажеттіліктер мен игіліктер құрылымы және өндірістік капитал қозғалысы

    Мақалада қоғамдық өндірістің мәні, оның экономикалық және әлеуметтік-философиялық негіздері жан-жақты талданады. Адам қажеттіліктері мен игіліктер арасындағы байланыс, классикалық экономикалық мектептің көзқарастары, өндірістің факторлық құрылымы мен еңбек өнімділігінің шарттары қарастырылады. Сонымен бірге негізгі және айналым капиталдарының ерекшеліктері, олардың қызмет ету мерзімдері, тозу мен амортизация заңдылықтары және қоғамдық жиынтық өнімнің құрамы мен бөліну тетіктері жүйелі түрде сипатталады.

14. Орта ғасырлардан жаңа дәуірге дейінгі саяси ілімдердің тарихи эволюциясы

    Мақалада Батыс Еуропа мен Шығыстағы орта ғасырлардан бастап жаңа және жаңаша дәуірге дейінгі саяси ой-пікірлердің даму кезеңдері жан-жақты қарастырылады. Христиан теологиясы, Аврелий Августин мен Фома Аквинскийдің ілімдері, ислам басқару жүйесі, Қайта өрлеу дәуірінің зайырлы тұжырымдары, Макиавелли мұрасы, Гоббс пен Локктың мемлекеттік теориялары, неміс классикалық философиялық революциясы, утопиялық социализм мектептері және марксизм-ленинизм идеялары дәйекті түрде баяндалады.

15. Экономикалық теорияның даму тарихы және меншік қатынастарын жекешелендірудің қазақстандық тәжірибесі

    Мақалада экономикалық теорияның қалыптасу тарихы, физиократтар мектебінің құндылық пен байлық туралы көзқарастары, Роберт Манделлдің оңтайлы валюталық аймақтар концепциясы және оның Еуропалық одақтың бірыңғай валютасына әсері баяндалады. Сонымен қатар бұрынғы социалистік жүйеден нарықтық экономикаға өту жағдайындағы мемлекеттік меншікті жекешелендірудің маңызы, Қазақстан Республикасындағы жекешелендіру үдерісінің үш негізгі кезеңі, институционалдық қайта құрулар мен нормативтік-құқықтық базаның қалыптасу жолдары жан-жақты қарастырылады.

16. Экономикалық теорияның қалыптасуы мен негізгі мектептері

    Экономикалық теория шектеулі ресурстар жағдайында қоғамның қажеттіліктерін қанағаттандыру жолдарын зерттейді. Оның тарихи дамуы меркантилизм мен физиократтардан классикалық саяси экономияға, маржинализмге, кейнсшілдікке, монетаризм мен институционализмге дейінгі бағыттарды қамтиды. Бұл мектептер байлықтың қайнар көзі, құн, еңбек, ақша, нарық және мемлекеттің экономикадағы орны туралы әртүрлі түсініктер ұсынды.

17. Классикалық саяси экономиядағы құн теориялары және маржинализмнің қалыптасуы

    Мақала Уильям Петти мен Анн Робер Жак Тюргоның көзқарастарынан бастап, Адам Смит, Давид Рикардо, Жан Батист Сэй, Томас Мальтус, Джон Стюарт Милль және Карл Маркстың құн мен табыс туралы тұжырымдарын қарастырады. Сондай-ақ маржиналистік бағыттың пайда болуы, оның шекті пайдалылыққа негізделген субъективті құндылық түсінігі және Карл Менгер мен Ойген фон Бём-Баверктің австриялық мектептегі орны баяндалады.

18. Көне өркениеттер мен орта ғасырлардағы философиялық ойдың қалыптасуы

    Бұл зерттеу мақаласында Ежелгі Үндідегі касталық құрылым мен рухани машықтану мақсаттары, Көне Қытайдағы конфуцийшылдық, легизм және даосизм бағыттары, сондай-ақ Антика дәуіріндегі Милет мектебі, Гераклит, Пифагор, Сократ, киниктер, атомистер, Платон мен Аристотель ілімдері және ортағасырлық христиан ойындағы апологетика, патристика, схоластика мен әмбебаптар мәселесі жан-жақты қарастырылады.

19. Адам Смиттің экономикалық ілімі және саяси экономияның зерттеу пәні

    Адам Смиттің өмірі мен интеллектуалдық қалыптасуы, адамгершілік философиясы, «көрінбейтін қол» тұжырымы, табиғи еркіндік пен еркін бәсеке туралы көзқарастары қарастырылады. Сондай-ақ «Халықтар байлығы» еңбегінің құрылысы, «экономика адамы» ұғымы және Смиттің саяси экономияны объективті заңдарды зерттейтін әрі практикалық саясатты негіздейтін ғылым ретінде түсінуі баяндалады.

20. Меркантилизм кезеңдерінің ерекшеліктері және экономикалық ой-пікірлер эволюциясы

    Мақалада меркантилизм ілімінің шығу тегі, оның ерте және кейінгі кезеңдерінің әдіснамалық ерекшеліктері жан-жақты талданады. Еуропа мемлекеттеріндегі, әсіресе Франциядағы меркантилистік саясаттың қолданылуы, ақша айналымы мен сауда балансын реттеу шаралары қарастырылады. Сонымен қатар меркантилизмнің физиократиялық және классикалық мектептермен сабақтастығы, еңбек құн теориясының дамуы, Қазақстанның тарихи сауда қатынастары және қазіргі экономика ғылымының алдында тұрған негізгі міндеттер сипатталады.