Іздеу нәтижелері

1849 нәтиже

1. Заманауи білім беру кеңістігіндегі педагогтің кәсіби шеберлігі мен шығармашылық әлеуетін дамыту жолдары

   Мақалада заманауи білім беру кеңістігіндегі педагог кадрлардың кәсіби біліктілігін жетілдіру жүйесі, кәсіптік бағдар берудің маңызы және ұстаздың шығармашылық әлеуетін дамыту тетіктері қарастырылады. Мұғалімнің біліктілігін көтерудің әрекеттік, мазмұндық және басқарушылық құрамдастары, мектеп ішіндегі шығармашылық топтар мен зертханалардың қызметі, сондай-ақ озық тәжірибені жинақтау тәсілдері ғылыми тұрғыда жүйеленген. Сонымен бірге Ш. Амонашвили, В. Шаталов, И. Волков, Қ. Айтқалиев, Қ. Бітібаева сынды жаңашыл ұстаздардың идеялары мен жиырма бірінші ғасыр мұғаліміне қойылатын талаптар жан-жақты талданады.

2. Қазақстандағы білім беру жүйесінің тарихи дамуы

   Қазақстандағы білім беру жүйесі ерте орта ғасырлардағы мектептер мен медреселерден бастап империялық кезеңдегі орыс-қазақ мектептеріне, кеңестік жаппай оқытуға және тәуелсіздік жылдарындағы жаңа білім беру құрылымдарына дейінгі өзгерістерді қамтиды. Мәтінде Ыбырай Алтынсарин мен басқа ағартушылардың рөлі, әліпби ауысуларының салдары, мектептер мен оқушылар саны, кәсіптік және жоғары білімнің дамуы, сондай-ақ 1990-жылдардағы мемлекеттік бағдарламалар мен заңнамалық өзгерістер баяндалады.

3. ХІХ–ХХ ғасырлардағы Қазақстандағы оқу-ағарту ісі

   ХІХ ғасырдың соңы мен ХХ ғасырда Қазақстандағы білім беру діни және азаматтық мектептерден бастап империялық ұлттық мектеп саясатына, кеңестік бірыңғай мектеп жүйесі мен жоғары оқу орындарының құрылуына дейін өзгерді. Білімнің кеңеюіне ағартушылар мен жергілікті бастамалар ықпал етті, ал отарлық басқару, орыстандыру, соғыстар, ресурстардың тапшылығы және саяси бақылау оның дамуын шектеді. Сауатсыздықты жою науқандары мен әліпби реформалары халықтың білім алуына әрі жаңа қиындықтарға әкелді.

4. Қазақстан Республикасының білім беру жүйесі: принциптері мен құрылымы

   Қазақстанның білім беру жүйесі сабақтас бағдарламалардан, мемлекеттік стандарттардан, білім беру ұйымдары мен басқару органдарынан құралады. Оның негізгі принциптері ғылым мен мәдениетке сүйену, адамгершілік пен құқықты құрметтеу, білімге тең қолжетімділік, инновациялық даму және мазмұн мен сапаның сәйкестігін қамтиды. Жүйе мектепке дейінгі білімнен бастап жоғары білімге дейінгі деңгейлер арқылы тұлғалық, әлеуметтік және кәсіби дамуды қолдайды.

5. Педагог ғалым Григорий Умановтың ғылыми мұрасы және тәжірибелік бастамалары

   Мақалада Қазақстанның көрнекті педагог ғалымы Григорий Абрамович Умановтың өмір жолы, ғылыми зерттеулері мен кәсіптік-техникалық білім беруді дамытуға қосқан үлесі қарастырылады. Ғалымның қиын балаларды тәрбиелеу, үзіліссіз педагогикалық тәжірибені енгізу және оқу-әдістемелік кешендер құру бойынша атқарған практикалық бастамалары жан-жақты баяндалады.

6. Қазақстандағы жоғары білім беру жүйесінің институционалдық қалыптасу кезеңдері мен құрылымдық дамуы

   Мақалада Қазақстанның тәуелсіздік алған кезеңінен бастап жоғары білім беру саласында жүргізілген реформалар, заңнамалық базаның бекітілуі және білім беру жүйесінің төрт негізгі даму кезеңі жан-жақты талданады. Мемлекеттік білім беру тапсырысын қалыптастыру, гранттар мен оқу несиелерін енгізу, Ұлттық тестілеу орталығы арқылы кешенді тестілеуді жолға қою мәселелері қарастырылған. Сонымен қатар бакалавриат, арнайы білім беру және магистратура сатыларынан тұратын көпдеңгейлі құрылымның сипаты, жоғары оқу орындарының типтері, жекеменшік сектордың қарқынды өсуі, түлектердің бәсекеге қабілеттілігі мен ауыл мектептеріндегі мамандар тапшылығы сияқты өзекті түйткілдер баяндалады.

7. Қазақстан Республикасындағы білім беру жүйесінің заңнамалық негіздері мен басты мақсаттары

   Мақалада Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңының құқықтық негіздері, мемлекеттік саясат принциптері мен жүйені басқару ерекшеліктері қарастырылған. Сонымен бірге тәрбие мен оқытудың үздіксіз процесі ретіндегі білім берудің негізгі мақсаттары, дидактикалық әдістері, сабақты ұйымдастыру, дарынды білім алушыларға қолдау көрсету және білікті маман даярлау мәселелері баяндалған.

8. Жаңа тұрпатты педагог тәрбиелеу және үздіксіз білім беру жүйесін дамыту тетіктері

   Мақалада еліміздің тәуелсіз болашағын қалыптастырудағы жаңа тұрпатты ұстаздардың орны, үздіксіз педагогикалық білім берудің 5 сатылы жүйесі және мектеп пен жоғары оқу орындарының өзара интеграциясы қарастырылады. Сондай-ақ педагог мамандығына кәсіби бағдарлау, құзыреттілікке көшу, біліктілікті арттыру картасының маңызы және педагог мәртебесін заңнамалық тұрғыда қамтамасыз ету мәселелері талданады.

9. Кәсіптік лицейде тракторлар мен автомобильдерге қызмет көрсету мамандарын даярлау

   Жамбыл облысындағы №7 кәсіптік лицейдің тарихы, табиғи жағдайы, материалдық-техникалық базасы және 2008 жылғы оқу-тәрбие жұмысы сипатталады. «Трактор және автомобиль» пәнін жоспарлау мен оқыту әдістемесі, оқушы білімін бағалау, зертханалық-практикалық жұмысты ұйымдастыру, техникалық қызмет көрсетуге арналған жүк көтергіш құрылғы, еңбек қауіпсіздігі және қоршаған ортаны қорғау мәселелері қарастырылады. Сондай-ақ ауыл шаруашылығы мен аграрлық білімнің дамуына қатысты бірқатар көрсеткіштер келтірілген.

10. Білім беру саласын бюджеттен қаржыландыру және шығыстар тиімділігі

    Мақалада мемлекеттік бюджет пен білім беру шығыстарының теориялық негіздері, білім беру жүйесін қаржыландыру арналары, қашықтан оқыту, 2008–2010 жылдардағы Ақмола облысының білім беру көрсеткіштері мен бюджет қаражатының игерілуі қарастырылады. Қаржыландыруды жетілдіру, ғылыми зерттеулерге қолдау, 12 жылдық оқыту, кәсіптік даярлау және жоғары білімге қатысты ұсыныстар берілген.

11. Қазіргі қоғамдағы білікті маман тұлғасын қалыптастыру мен кәсіби даярлаудың педагогикалық негіздері

    Мақалада қазіргі қоғамдағы бәсекеге қабілетті маман тұлғасын қалыптастырудың педагогикалық негіздері, кәсіптік бағдар беру мен диагностика тетіктері, дүниетанымдық құрылым мен өзін-өзі тәрбиелеу әдістері жан-жақты қарастырылады.

12. Білім беру үдерісіндегі іскерлік және дидактикалық ойын әдістемелері

    Мақалада заманауи білім беру жүйесіндегі белсенді оқыту әдістері, оның ішінде іскерлік, рөлдік және дидактикалық ойындардың теориялық негіздері мен практикалық қолданысы жан-жақты талданады. Іскерлік ойындарды жобалау мен өткізудің төрт кезеңі, дидактикалық ойындардың бес негізгі тобы, сондай-ақ кәсіптік білім беруде оқушылардың танымдық белсенділігі мен шығармашылық қабілеттерін арттыруға бағытталған «Командалар сайысы» және «Саяхатшы» ойындарының нақты әдістемелік алгоритмдері ұсынылған.

13. Кәсіптік білім беру педагогының тұлғалық болмысы мен кәсіби қалыптасу кезеңдері

    Мақалада кәсіптік оқыту педагогы мен өндірістік білім беру шеберінің тұлғалық сапалары, психологиялық бағыттылығы, құндылықтар жүйесі және кәсіби іс-әрекеті жан-жақты қарастырылады. Сондай-ақ кәсіптік білім беру жүйесінің негізгі ұғымдары, түлектерді сапалы дайындау бағыттары, Э.Ф. Зеер жіктеген кәсіби құзыреттіліктің бес кезеңі және профессиограмма мен психограмманың маңызы талданады.

14. Оқулықтанудың педагогикалық негіздері және білім беру мазмұнын құрылымдау

    Мақалада оқу басылымдарының жіктемесі, оқулыққа қойылатын заманауи дидактикалық талаптар мен оның негізгі функциялары қарастырылады. И. А. Подласый мен Д. Д. Зуевтің оқулық құрылымы жөніндегі теориялық тұжырымдары талданып, жалпы, кәсіптік және политехникалық білім мазмұнын қалыптастыру ерекшеліктері мен оқу жоспарының мәні ашылады.

15. Ыбырай Алтынсариннің педагогикалық мұрасы және халықтық тәрбие тағылымы

    Мақалада қазақтың ұлы ағартушы-педагогы Ыбырай Алтынсариннің өмірі мен сан қырлы қызметі, ұлттық тәрбие мен халықтық педагогика қағидаттарына негізделген көзқарастары жан-жақты талданады. Ағартушының жас ұрпақты еңбекке, білім мен өнерге баулу мақсатында ашқан мектептері, оқу-әдістемелік еңбектері, көркем шығармалары мен мысал әңгімелеріндегі тәрбиелік терең мағына қарастырылады. Сондай-ақ оқу үдерісіндегі ұстаздың шешуші орны мен отбасы тәрбиесінің ықпалы, сондай-ақ ағартушылық идеялардың ХХ ғасыр басындағы Алаш қайраткерлерінің қызметімен ұштасып, қазіргі жаңашыл білім беру кеңістігіндегі өзектілігі баяндалады.

16. Соғыстан кейінгі Қазақстандағы мәдени-ағарту жұмыстары және халық шаруашылығын қалпына келтіру

    Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Қазақстанда білім беру, мәдениет, кәсіби даярлық, елді абаттандыру және денсаулық сақтау салаларын дамытуға бағытталған жұмыстар жүргізілді. Мектептер мен мәдениет мекемелерінің кеңеюі, мамандар даярлау, мәдени шаралар және жергілікті Кеңестердің қызметі халықтың білім-мәдени деңгейін көтеріп, шаруашылықты қалпына келтірумен қатар жүрді. Бұл үдерісте материалдық база мен кадр тапшылығы, мекемелер жұмысындағы кемшіліктер де байқалды.

17. Білім беру мазмұны және оны жаңарту

    Білім беру мазмұнының құрамдас бөліктері, білім беру жүйесінің сатылары, стандарттар мен оқу бағдарламаларының міндеттері және жаңартылған оқытудың бағыттары қарастырылады. Функционалдық сауаттылық, шығармашылық ойлау, өзін-өзі реттеу, диалог пен бірлескен жұмыс оқушыны өмір бойы білім алуға дайындайтын маңызды нәтижелер ретінде сипатталады.

18. Білім беру жүйесі әлеуметтік институт ретінде

    Білім беру әлеуметтануы білім жүйесін әлеуметтік институт ретінде, оның құрылымы мен қызметтерін және қоғамның экономикалық, саяси, мәдени салаларымен байланысын зерттейді. Білім ұрпақтар арасындағы тәжірибе мен мәдениетті жеткізіп, тұлғаны әлеуметтендіреді, әлеуметтік мәртебе мен мобильділікке ықпал етеді. Қазақстандағы білім беру реформаларының бағыттары, жүйедегі қиындықтар және білімді қаржыландыру, гуманитарлық мазмұн мен үздіксіз оқуды дамыту қажеттігі қарастырылады.

19. Ұлттық білім беру жүйесінің құрылымдық жаңғыруы мен заманауи даму үрдістері

    Мақалада тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесінің қалыптасуы, ұлттық білім моделінің басымдықтары, заңнамалық реформалар мен білім деңгейлерінің даму бағыттары талданады. Мектепке дейінгі, орта, кәсіптік және жоғары білім берудің жаңғыруы, ауыл мектептерін қолдау және инновациялық оқу орындарының құрылымы жан-жақты қарастырылған.

20. Тәуелсіз Қазақстандағы мәдениет, білім және ғылымның дамуы

    Тәуелсіздік кезеңінде мәдениет, білім және ғылым салалары нарықтық өзгерістерге, қаржыландыру тапшылығына және жаңа мемлекеттік міндеттерге бейімделді. Мәдени мұраны сақтау мен жаңғыртуға арналған мемлекеттік бағдарлама тарихи ескерткіштерді зерттеу, қалпына келтіру және жариялау жұмыстарын жүйеледі. Білім беру реформалары қолда бар әлеуетті сақтауға, құрылымды жаңартуға және халықаралық талаптарға үйлестіруге бағытталды; ғылымды басқару мен қаржыландыруды жетілдіру, зерттеулерді инновациялық дамумен ұштастыру қажеттігі айқындалды.