Ғылыми және оқу мақалалары

Іздеу нәтижелері

412 нәтиже

  1. Францияның саяси жүйесі, конституциялық құрылысы және сайлау жүйесі

    Францияның саяси жүйесі зайырлы, демократиялық және әлеуметтік республика қағидаларына, саяси плюрализмге, ұлттық егемендік пен аумақтық тұтастыққа негізделеді. 1958 жылғы Конституция мемлекеттік билік тармақтарының өкілеттіктерін, президент пен парламенттің өзара қатынасын, халықаралық құқықтың орнын және аймақтық құрылымдардың мәртебесін белгілейді. Сайлау құқығы мен жүйесі азаматтардың дауыс беру және сайлану талаптарын, президент, Ұлттық жиналыс, Сенат пен муниципалдық кеңестерді сайлау тәртібін қамтиды.

  2. Мемлекеттің құқықтық жүйесінің құрылымдық негіздері мен заңнама жүйесінің арақатынасы

    Мақалада құқықтық жүйенің теориялық мәні, оның ішкі құрылымын құрайтын нормалар, институттар мен салалардың байланысы жан-жақты қарастырылады. Құқықтық реттеудің пәні мен тәсілдері, материалдық және процессуалдық, жеке және жариялық құқықтардың аражігі, сондай-ақ Қазақстан Республикасындағы негізгі құқық салалары мен халықаралық құқықтың үстемдігі сараланады. Сонымен бірге құқықтық жүйе мен заңнама жүйесінің объективтік және субъективтік ерекшеліктері, заң үстемдігін қамтамасыз етуде заңнаманы тар көлемде түсінудің мәні талданады.

  3. Ақпарат теориясы, информатика ғылымы және есептеу техникасының даму жолы

    Мақалада ақпарат ұғымының генезисі, оның философиялық және техникалық анықтамалары, деректермен арақатынасы мен жіктелу жүйесі жан-жақты талданады. Клод Шеннонның байланыс теориясы, ақпарат энтропиясы, Фишер ақпараты және алгоритмдік күрделілік үлгілері сипатталып, ақпаратты екілік жүйеде өлшеу тәсілдері түсіндіріледі. Сонымен қатар информатика ғылымының қалыптасуы, 1978 жылғы Халықаралық конгресс бекіткен бағыттар, сабақтас ғылыми салалар, ежелгі есепшоттардан бастап Паскаль мен Лейбництің механикалық құрылғыларына дейінгі есептеуіш техникасының эволюциялық кезеңдері жүйелі баяндалады.

  4. Иммануил Кант философиясындағы таным және адамзат мұраттары

    Классикалық неміс философиясының диалектикалық мұрасын таныстыра отырып, Иммануил Канттың өмірі, шығармашылығы және таным теориясы қарастырылады. Кант субъектінің белсенділігін, танымның тарихи әрі қоғамдық сипатын, шексіз дүниені толық танып білу шегін және адамды мақсат ретінде құрметтеу қағидасын негіздеді. Оның мәңгі бейбітшілік пен адам құқықтары туралы ойлары да баяндалады.

  5. Қазақстандағы мемлекеттік басқаруды орталықсыздандыру және жергілікті өзін-өзі басқару

    Қазақстандағы мемлекеттік биліктің орталықтану алғышарттары мен институттары, орталықсыздандырудың саяси-әлеуметтік мазмұны және әлемдік тәжірибесі қарастырылады. Өкілеттіктер мен функцияларды деңгейлер арасында бөлу, мемлекеттік емес секторларды басқаруға тарту, әлеуметтік әріптестікті дамыту және жергілікті өзін-өзі басқаруды кезең-кезеңімен қалыптастыру ұсынылады.

  6. Ақшалай талапты беріп қаржыландыру шарты (факторинг)

    Факторингтің экономикалық мәні мен қалыптасуы, шарттың мазмұны, тараптары және талапты беру тәртібі қарастырылады. Ішкі және халықаралық факторингтің түрлері, артықшылықтары мен тәуекелдері, сондай-ақ Қазақстандағы құқықтық реттеуді жетілдіру жолдары баяндалады.

  7. Еңбек құқығының қағидаттары: ұғымы, жіктелуі және қызметі

    Еңбек құқығының қағидаттары еңбек қатынастарын реттейтін нормалардың мәні мен бірлігін айқындайды. Олар жалпы, салааралық, салалық және жекелеген институттарға тән қағидаттарға жіктеліп, заң шығару мен құқық қолдануға бағдар береді. Негізгі мазмұнына еңбек бостандығы, кемсітпеу, қауіпсіз еңбек, ең төменгі жалақы кепілдігі, демалыс, кәсіби білім алу, кәсіподақ құру, еңбек дауларын қорғау рәсімдері және жұмыспен қамту саясаты кіреді.

  8. Экстремизм, терроризм және радикализм: себептері мен қарсы күрес жолдары

    Экстремизм мен терроризмнің ұғымдары, тарихи және қазіргі көріністері, саяси радикализмнен айырмашылығы және қоғамға тигізетін зардаптары қарастырылады. Терроризмді белгілі бір ұлтпен не дінмен байланыстыруға болмайтыны, күш қолданумен ғана күресу оның түпкі себептерін жоймайтыны айтылады. Жұмыссыздықты азайту, әлеуметтік және рухани қажеттіліктерді ескеру, заңды тәртіпті сақтау және халықаралық ынтымақтастық терроризмге қарсы әрекеттің маңызды бағыттары ретінде ұсынылады.

  9. Дүниежүзілік қарусыздандыру және ядролық қауіпсіздік

    Ядролық қарудың таралуы, мемлекеттердің зымырандық және әскери әлеуеті, Таяу Шығыстағы қақтығыстардың ықтимал себептері мен Қазақстанның ядролық қарудан бас тарту саясаты қарастырылады. Семей полигонының жабылуы, халықаралық таратпау міндеттемелері, ядролық терроризмге қарсы ынтымақтастық және ядросыз аймақ құру бастамаларының қауіпсіздік үшін маңызы баяндалады.

  10. Қызылорда облысы халқының демографиялық географиясы

    Қызылорда облысы халқының саны мен табиғи өсімі, тууы мен өлім-жітімі, этникалық, жыныстық және жастық құрамы, өмір ұзақтығы, көші-қоны және аумақ бойынша орналасуы қарастырылады. 1960–2005 жылдары халық саны 346,0 мыңнан 618,2 мың адамға дейін өсті; негізгі өсім көзі табиғи өсім болды. Сонымен бірге көші-қонның теріс сальдосы, нәрестелер мен аналар өлімінің жоғары деңгейі және қоныстанудың біркелкі болмауы маңызды мәселелер ретінде көрсетіледі.

  11. Қазақстан экономикасына шетел инвестициясын тарту және оны тиімді пайдалану

    Шетел инвестициясының экономикалық мәні, оны тартудың нысандары мен мемлекеттік реттеу құралдары қарастырылады. Қазақстандағы инвестициялық үрдістер өндірістік әлеует, салалық және аймақтық бөлініс, бірлескен кәсіпорындар мен жекелеген жобалар мысалында талданады. Инвестицияны ұлттық мүдделермен үйлестіру, жобаларды сараптау, өндірісті жаңғырту және экономикалық қауіпсіздікті сақтау жөніндегі ұсыныстар беріледі.

  12. Әлемдік нарық инфрақұрылымы, халықаралық сауда теориялары және Қазақстанның сыртқы сауда саясаты

    Мақалада өндірістік және нарықтық инфрақұрылымның мазмұны мен қызметтері, халықаралық тасымал мен әлемдік баға қалыптасуы, меркантилизмнен Хекшер–Олин үлгісі мен Леонтьев парадоксына дейінгі сауда теориялары, сондай-ақ Қазақстанның сыртқы сауда саясатының қалыптасуы, сауда көрсеткіштері, реттеу шаралары және даму бағыттары қарастырылады.

  13. Директ-костинг жүйесі: шығындарды есепке алу және баға белгілеу

    Директ-костинг жүйесінің қалыптасуы, айнымалы және тұрақты шығындарды бөлу қағидалары, маржиналдық табысты есептеу, шығындарды жіктеу мен баға белгілеудегі қолданылуы қарастырылады. Жүйенің артықшылықтары мен шектеулері, залалсыздықты талдау және басқарушылық шешімдерге арналған есептік мысалдар қамтылған.

  14. Құқықтық мәдениет және құқықтық нигилизм

    Құқықтық нигилизм құқықтың қоғамдық және тұлғалық құндылығын жоққа шығарып, заңды елемеу, бұзу немесе өз мүддесіне қарай қолдану түрінде көрінеді. Оның себептері қатарында құқықтық мәдениеттің төмендігі, заң сапасындағы кемшіліктер, әлеуметтік теңсіздік, саяси және тарихи өзгерістер аталады. Нигилизмді азайту үшін заңдылықты нығайту, құқықтық білім мен тәрбиені дамыту, адам құқықтарын қорғау және заңдарды жетілдіру қажет.

  15. Қазақстанның жинақтаушы зейнетақы жүйесі: құрылымы, дамуы және перспективалары

    Қазақстанның 1998 жылдан қалыптасқан аралас зейнетақы жүйесі ынтымақты төлемдер мен жеке жинақтарды ұштастырып, зейнетақы активтерін инвестициялау арқылы экономикаға қаражат бағыттайды. Жүйенің үлгілері, жарна түрлері, реттеу тетіктері, 2004–2007 жылдардағы көрсеткіштері мен халықаралық тәжірибе қарастырылып, қамтуды кеңейту, жинақтардың сақталуы мен табыстылығын арттыру, аннуитеттерді дамыту және егде жастағы адамдардың әлеуметтік қорғалуын күшейту ұсынылады.

  16. Авторлық құқықты Қазақстанда және халықаралық деңгейде қорғау

    Авторлық құқықтың ұғымы, қағидаттары, субъектілері мен объектілері, құқықтардың туындауы және қолданылу мерзімі, Қазақстандағы және халықаралық қорғау тетіктері қарастырылады. Шығармашылық еркіндік пен қоғам мүддесінің арақатынасы, сабақтас құқықтар, контрафактілік өнімдер, қарақшылық және құқық бұзушылық түрлері баяндалып, қорғау тәжірибесін жетілдіру қажеттігі көрсетіледі.

  17. Қазақстан Республикасындағы Үкімет және атқарушы билік органдары

    Қазақстан Республикасының Үкіметі атқарушы биліктің жоғары алқалы органы ретінде мемлекеттік басқаруды, орталық және жергілікті атқарушы органдардың жұмысын үйлестіреді. Мақалада Үкіметтің құрылуы мен құрамы, қызмет бағдарламасы, өкілеттіктері, министрліктер мен ведомстволардың құрылымы, нормашығармашылық қызметі, өзге билік органдарымен қатынастары және халықаралық шарттар жасасу тәртібі қарастырылады.

  18. Қазақ тіліндегі кірме сөздер, интерлексика және терминдер

    Қазақ лексикасының төл және кірме қабаттары, сөздердің тілдер арасында тікелей әрі жанама ауысуы, фонетикалық және грамматикалық игерілуі қарастырылады. Интерлексика әлемдік және аймақтық түрлерге бөлініп, кірме сөздер мен терминдерден айырмасы айқындалады. Араб-парсы сөздерінің тарихи таралуы, халықаралық терминдерді қазақ тіліне қабылдау мен баламалау мәселелері және терминге қойылатын дәлдік, ықшамдық, жүйелілік талаптары талданады.

  19. Банктік тәуекелдер: жіктелуі, бағалануы және басқарылуы

    Банктік тәуекелдердің табиғаты мен жіктелуі, тәуекел мен табыс арақатынасы, несиелік, пайыздық, валюталық және өтімділік тәуекелдерін басқару тәсілдері қарастырылады. VaR, «альфа-бета» және Gap модельдері, несие шығындарына резерв құру, АҚШ пен Ұлыбритания банктеріндегі тәжірибе және Қазақстан банктеріне қатысты қорытындылар қамтылған.

  20. Экстремизм мен терроризм: себептері, аймақтық қатерлері және оған қарсы күрес

    Экстремизм мен терроризмнің ұғымдары, тарихи және саяси алғышарттары, діни фундаментализммен байланысы жөніндегі пікірлер, Орталық Азиядағы қауіптер және терроризмге қарсы ұлттық әрі халықаралық іс-қимыл жолдары қарастырылады. Қоғамдық теңсіздік, қақтығыстар, саяси манипуляция мен зорлықты идеологияның таралуы қатерді күшейтетін факторлар ретінде талданып, алдын алу, діни төзімділік, ақпараттық жұмыс және мемлекетаралық үйлестіру қажеттігі негізделеді.