Ғылыми және оқу мақалалары

Іздеу нәтижелері

199 нәтиже

  1. Қазақстандағы президенттік республика моделі және мемлекеттік құрылымның жаңғыруы

    Мақалада Қазақстанның тәуелсіздік алғаннан кейінгі мемлекеттік құрылымының жаңаруы, президенттік басқару нысанының теориялық негіздері мен кезең-кезеңімен қалыптасу тарихы жан-жақты қарастырылады. Кеңестік кезеңнен мұраға қалған дағдарысты еңсеру, 1993 жылғы Конституцияның кемшіліктері мен 1995 жылғы Негізгі Заңның артықшылықтары, сондай-ақ азаматтық қоғам мен адам құқықтарының кепілдіктері талданады. Президент институтының он бес жылдық даму жолы, мемлекеттік басқарудың тиімділігі және Қазақстанның халықаралық қауымдастықтағы жетістіктері баяндалады.

  2. Өсімдіктер биотехнологиясының қалыптасу белестері және оның ауыл шаруашылығындағы маңызы

    Мақалада өсімдіктер биотехнологиясының қалыптасу кезеңдері, жасушаның тотипотенттілік қасиеті және in vitro дақылдау технологияларының дамуы жан-жақты баяндалады. Сонымен қатар Қазақстандағы ғылыми-зерттеу институттарының қызметі, отандық ғалымдардың үлесі, селекцияны жеделдету, рекомбинантты ДНҚ, соматикалық гибридизация және вируссыз екпе материалдарын алу жолдары сипатталады.

  3. Жеңіл атлетиканың тарихи дамуы, түрлері және биомеханикалық ерекшеліктері

    Жеңіл атлетика ежелгі заманнан қазіргі күнге дейін дамып келе жатқан, жүру, жүгіру, секіру, лақтыру және көпсайыс түрлерін қамтитын кешенді спорттық жүйе болып табылады. Жаттығу техникаларының биомеханикалық заңдылықтары қозғалыс тиімділігін, энергиялық үнемділікті және адам ағзасының физиологиялық көрсеткіштерін арттыруға бағытталған. Қазақстанда бұл спорт түрі 1928 жылғы спартакиададан бастау алып, отандық жеңіл атлеттер Олимпиадалық ойындар мен әлем чемпионаттарында жоғары жетістіктерге қол жеткізді.

  4. Қазақстандағы және Оңтүстік Қазақстандағы телеарналардың дамуы

    Қазақстан телеарналарының 1985 жылдан кейінгі өзгерістері, мемлекеттік және коммерциялық хабар тарату жүйесінің қалыптасуы, аудитория мен жарнама нарығының көрсеткіштері қарастырылады. Оңтүстік Қазақстан телеарналарының бағдарламалары, тарату ауқымы, техникалық және қаржылық қиындықтары, журналистикаға қойылатын құқықтық және кәсіби талаптар сипатталады.

  5. Экология ғылымының қалыптасуы, құрылымы және қоршаған ортаны қорғау ұйымдары

    Экологияның тарихи дамуы үш кезеңге бөлінеді: табиғат туралы бастапқы бақылаулардан оның дербес ғылым болып қалыптасуына, одан кешенді әрі көпсалалы білімге айналуына дейін. Қазіргі экология биоэкологияны, геоэкологияны, қолданбалы экологияны, адам және әлеуметтік экологияны қамтиды; зерттеуінде далалық, зертханалық, эксперименттік және математикалық әдістер қолданылады. Қоршаған ортаны қорғауда БҰҰ жүйесі, халықаралық ұйымдар, ТМД мен Қазақстандағы ұйымдар әрекет етеді. Экологиялық құқық бұзушылықтар қоршаған ортаға, адам денсаулығына және экономикаға зиян келтіреді және заңдық жауаптылыққа әкеледі.

  6. Нарықтық экономиканың артықшылықтары мен кемшіліктері

    Нарықтың қалыптасу кезеңдері, Қазақстандағы сауда мен өндірістің тарихи дамуы және елдің нарыққа өту сатылары қарастырылады. Нарық еркін баға, бәсеке, еңбек өнімділігі мен кәсіпкерлікті ынталандырғанымен, қоғамдық игіліктер, сыртқы әсерлер, жұмыссыздық және ұзақ мерзімді инвестициялар сияқты мәселелерді өздігінен шеше алмайды. Бұл мәселелерді жеңілдетуде мемлекеттің реттеуі, шағын және орта кәсіпкерлік пен консалтинг қызметінің рөлі көрсетіледі.

  7. Қазақстандағы пошта-жинақ жүйесінің дамуы және «Қазпочта» АҚ

    Пошта-жинақ жүйесінің тарихи қалыптасуы мен халықаралық үлгілері, Қазақстандағы жинақ ісінің дамуы және «Қазпочта» АҚ-ның қызметі қарастырылады. Жүйенің әлеуметтік миссиясы, пошта-қаржылық қызметтерді кеңейту, инфрақұрылымды жаңғырту, ақпараттандыру мен автоматтандыру бағыттары, сондай-ақ компания жобалары мен көрсеткіштері сипатталады.

  8. Экономикалық теорияның дамуы, Ларс Петер Хансен және Қазақстандағы жекешелендіру

    Экономикалық ойдың алғашқы қауымдық еңбек қатынастарынан бастап меркантилизм, физиократия, классикалық саяси экономия және маркстік теорияға дейінгі дамуы қарастырылады. Ларс Петер Хансеннің білімі, жалпыланған моменттер әдісіне қосқан үлесі мен марапаттары таныстырылады. Қазақстандағы жекешелендірудің мақсаттары, кезеңдері, құқықтық негіздері мен мемлекеттік меншік реформасының ерекшеліктері сипатталады.

  9. Қазақстандағы жоғары білім: даму, міндеттер және инновациялық оқыту

    Қазақстандағы жоғары оқу орындарының қалыптасуы, жоғары білімнің ұлттық және қоғамдық міндеттері, инновациялық өзгерістер мен оқыту технологиялары қарастырылады. Тарихи деректер қатарында 1920–1930 жылдардағы оқу орындарының ашылуы, Қазақ мемлекеттік университетінің құрылуы, Шығыс Қазақстан мемлекеттік университетінің қалыптасуы және 1997 жылғы жоғары білім көрсеткіштері берілген. Сонымен бірге дистанциялық және кредиттік оқыту жүйелерінің енгізілуі, халықаралық білім кеңістігіне бейімделу, студент еңбегін кредитпен бағалау қағидалары баяндалады.

  10. Халықаралық валюталық қатынастар және Қазақстанның валюта саясаты

    Халықаралық валюталық жүйелердің қалыптасуы, олардың негізгі элементтері мен валюталық нарықтардың қызметі, бағамға ықпал ететін факторлар және Қазақстанның валюталық қатынастары қарастырылады. Қазақстанның валюта саясатын жетілдіру жөніндегі мәселелер, соның ішінде теңгенің тұрақтылығы, айырбасталу мүмкіндігі, шетелдік инвестициялар және валюталық реттеу мен қадағалау сипатталады.

  11. Лизинг: әлемдік қалыптасуы, Қазақстандағы дамуы және басқару тетіктері

    Лизинг кәсіпорындарға өндірістік мүлікті ұзақ мерзімге пайдалануға беретін қаржыландыру құралы ретінде қарастырылады. Оның әлемдік даму кезеңдері, негізгі түрлері мен артықшылықтары сипатталып, Қазақстандағы нарықтың қалыптасуы, көрсеткіштері және қатысушылар құрамы талданады. Тәуекелдерді басқару, құқықтық реттеуді жетілдіру, оперативті және қайталама лизингті дамыту жөніндегі ұсыныстар беріледі.

  12. Қазақстандағы саяси жүйе, қоғамдық бірлестіктер және саяси партиялар

    Саяси жүйенің қоғам мен мемлекет арасындағы қатынастарды ұйымдастырудағы орны, қоғамдық бірлестіктердің құқықтық мәртебесі, құрылуы мен міндеттері, партиялардың жіктелуі және Қазақстандағы көппартиялықтың тарихи қалыптасуы қарастырылады. Сондай-ақ бірқатар партиялардың бағдарламалары мен көрсеткіштері, азаматтардың саяси қатысуына әсер ететін жағдайлар және көппартиялықтың қоғам тұрақтылығына ықпалы баяндалады.

  13. Қылмыстылықтың алдын алу: тарихы, теориясы және қазіргі мәселелері

    Қылмыстылықтың әлеуметтік әрі тарихи табиғаты, криминологияның қалыптасуы мен міндеттері, алдын алудың қағидаттары, жүйесі және түрлері қарастырылады. Құқықтық статистиканың қылмыстық ахуалды бағалаудағы, құқық қорғау қызметін жоспарлаудағы және алдын алу шараларын негіздеудегі рөлі сипатталып, Қазақстандағы алдын алу жүйесінің қазіргі әлсіз үйлесімі мен оны дамыту қажеттігі талданады.

  14. Мемлекеттік жер кадастры: тарихи дамуы мен құқықтық маңызы

    Мемлекеттік жер кадастрының қалыптасуы ежелгі жер есебі мен бағалау тәжірибесінен басталып, Қазақстандағы жер қатынастарының тарихи өзгерістері арқылы біртұтас мемлекеттік жүйеге дейін дамыды. Кадастр жерлерді тіркеу, есепке алу, бағалау және олардың табиғи-шаруашылық жай-күйі туралы ақпарат жинаумен қатар жер иелері мен пайдаланушылардың құқықтарын нақтылауға, жер ресурстарын басқаруға және қорғауға қызмет етеді. Құқықтық реттеудегі кемшіліктерді жою үшін кадастрды құжаттар жүйесі әрі оны жүргізу шараларының жүйесі ретінде айқындап, міндеттері, кезеңдері, қағидаттары мен жауапты органдарын нақтылау қажет.

  15. Қазақстандағы тас дәуірі және энеолит

    Қазақстан аумағындағы тас дәуірінің кезеңдері, археологиялық тұрақтары мен мәдениеттері, тас құралдарының дамуы және энеолиттегі металлургия, шаруашылық пен қоғамдық қатынастардағы өзгерістер қарастырылады. Мезолит пен неолитке қатысты уақыт межелері әртүрлі берілген тұстар сақталып, нақты емес даталар белгісіз күйінде көрсетіледі.

  16. Әлеуметтанудың қалыптасуы, құрылымы және тарихи дамуы

    Әлеуметтанудың қоғамдық құбылыстарды тұтас әрі ғылыми зерттейтін пән ретінде қалыптасуы, теориялық және қолданбалы бағыттары, орта деңгейдегі теориялары мен негізгі даму кезеңдері қарастырылады. Сондай-ақ Парсонс пен Маркстің тұжырымдары, Қазақстандағы әлеуметтік ойдың дамуы және түркі ойшылдарының гуманистік-ағартушылық мұрасы сипатталады; әлеуметтанудың саясаттану және философиямен байланысы түйінделеді.

  17. Діни танымның тарихи дамуы және зайырлылықтың қоғамдық қызметі

    Діннің дүниетаным, мәдениет және қоғамдық тәртіп қалыптастырудағы орны, исламдық танымның тарихи кезеңдері мен түркі-ислам өркениетінің дамуы қарастырылады. Дінтанудың ғылым ретінде қалыптасуы және Қазақстан жағдайында зайырлылықтың мемлекет пен дін қатынасын, ұлттық құндылықтарды, діни білім мен сенім бостандығын реттеудегі рөлі талданады.

  18. Қазақ заң терминологиясын қалыптастыру және біріздендіру

    Қазақ терминологиясының тарихи дамуы, шетелдік терминтану мектептері және заң терминдерін зерттеу мен аудару мәселелері қарастырылады. Заң мәтіндеріндегі баламалардың ала-құлалығы мен аударма сәйкессіздіктері түсіндіріліп, терминдерді ғылыми негізде іріктеу, қазақ тілінің ішкі мүмкіндіктерін пайдалану, терминологиялық сөздіктерді жетілдіру және салалық мамандар мен тіл мамандарының бірлескен жұмысын ұйымдастыру қажеттігі негізделеді.

  19. Мемлекет механизмі мен мемлекеттік аппарат

    Мемлекет механизмі мен аппараттың ұғымы, құрамы, қызмет нысандары және ұйымдастыру қағидалары қарастырылады. Мемлекеттік биліктің тармақтары, органдардың белгілері мен жіктелуі, Қазақстандағы парламент пен құқық қорғау органдарының рөлі, жергілікті өзін-өзі басқарудың тарихи дамуы және мемлекеттік аппараттың әр дәуірдегі өзгерістері сипатталады.

  20. Қазақстан Республикасында азаматтық қоғамды дамыту

    Қазақстандағы азаматтық қоғамның қалыптасуы, институттары мен қызметтері, құқықтық негіздері және даму бағыттары қарастырылады. Құжат мемлекет, бизнес және азаматтық қоғам арасындағы серіктестікті, құқықтар мен бостандықтарды қорғауды, әлеуметтік саясат пен еңбек қатынастарын жетілдіруді және 2006–2011 жылдарға арналған іске асыру кезеңдерін баяндайды.