Ғылыми және оқу мақалалары
Іздеу нәтижелері
Іздеп жатырмыз…
174 нәтиже
-
Қазіргі қоғамдағы сайлау жүйелерінің негіздері мен құқықтық тетіктері
Мақалада демократиялық мемлекет қалыптастырудағы сайлау жүйесінің негізгі сипаттары, әлемдік тәжірибедегі мажоритарлық, пропорционалдық және аралас сайлау үлгілерінің тетіктері мен кемшіліктері қарастырылады. Сонымен бірге Қазақстан Республикасындағы сайлау құқығының қағидаттары, президенттік және парламенттік сайлаулардың тарихи кезеңдері мен сайланбалы мемлекеттік лауазымдарға үміткерлерге қойылатын конституциялық талаптар баяндалады.
-
Қазақстан Республикасындағы Президент институтының қалыптасуы және тарихи-құқықтық маңызы
Қазақстандағы Президент институтының 1990 жылдан бергі қалыптасу кезеңдері, конституциялық мәртебесі, сайлануы мен өкілеттігін тоқтату тәртібі және Конституцияның кепілі ретіндегі қызметі қарастырылады. Президенттің мемлекеттік билік тармақтарымен өзара іс-қимылы, заң шығару мен құқықтық саясатқа қатысуы және конституциялық нормалардың орындалуын қамтамасыз ету тетіктері сипатталады.
-
Қазақстандағы несиелік тәуекелдерді басқару және банктік қарыздарды сақтандыру жүйесі
Мақалада Қазақстан Республикасының несие және банктік жүйесінің қалыптасу ерекшеліктері, несиелік тәуекелдерді басқару, несиені сақтандыру тетіктері мен осы салаларды мемлекеттік реттеу шаралары жан-жақты қарастырылады. Банк портфелін басқару, лимиттер белгілеу, несиелеу сомасын анықтау факторлары, Ұлттық банктің сақтандыру нарығын қадағалау функциялары, сақтандыру ұйымдарының қаржылық тұрақтылық көрсеткіштері және проблемалық қарыздармен жұмыс істеу талаптары баяндалған.
-
Қазақстандағы мемлекет пен құқықтың тарихи дамуы
Қазақстан аумағындағы мемлекеттіліктің қалыптасуын, ежелгі және ортағасырлық мемлекеттердің саяси-құқықтық құрылысын, Қазақ хандығы мен әдет-ғұрып құқығын, Ресей империясы тұсындағы отарлық реформаларды, Кеңестік Қазақстанның құқықтық дамуын және тәуелсіз мемлекеттің қалыптасуын қарастырады. Мемлекет пен құқық тарихын зерттеудің пәні, әдістері және тарихи кезеңдері де сипатталады.
-
Қазақстандағы қоғаммен байланыс институтының даму үрдістері, қолданыс аясы және түйткілдері
Мақалада Қазақстандағы қоғаммен байланыс саласының қалыптасу жолы, кәсіби қауымдастықтардың қызметі, мемлекеттік басқару, саясат және бизнес бағыттарындағы коммуникациялық тетіктер сараланады. Сонымен қатар еліміздің жоғары оқу орындарында PR мамандарын даярлау жүйесі, саладағы ғылыми зерттеулер, оқулық пен кадр тапшылығы сияқты өзекті түйткілдер және нарықтың өзге елдермен салыстырғандағы даму қарқыны жан-жақты қарастырылған.
-
Абылай ханның мемлекет қайраткерлігі және Қазақ хандығының дербестігін нығайтуы
Мақалада аса көрнекті мемлекет қайраткері әрі қолбасшы Абылай ханның шығу тегі, өмір жолы, Жоңғар басқыншылары мен өзге де көршілес мемлекеттерге қарсы жүргізген күресі жан-жақты баяндалады. Сонымен қатар оның Қазақ хандығының тәуелсіздігі мен жер тұтастығын сақтау жолында Ресей мен Цинь империяларымен орнатқан икемді дипломатиялық байланыстары, ел ішіндегі билік құрылымын нығайту шаралары, экономикалық бастамалары және оның тарихи мұрасы қарастырылады.
-
Мемлекеттік төтенше жағдайлар жүйесінің құқықтық негіздері және қауіп-қатерлердің жіктелуі
Мақалада төтенше жағдайлар жүйесінің қалыптасу тарихы, оның әкімшілік-құқықтық мәртебесі, әлемдік тәжірибедегі институттық даму кезеңдері және төтенше құқықтық режімнің өзіне тән белгілері талданады. Сонымен бірге табиғи, техногендік және әлеуметтік-жанжалды сипаттағы қауіптердің, сондай-ақ олардың ведомстволық тиістілігі мен аумақтық ауқымына қарай толық жіктемесі беріліп, төтенше жағдай кезіндегі мемлекеттік органдардың өкілеттіктері мен адам құқықтарын шектеудің құқықтық негіздері сараланады.
-
Қазақстан мемлекеттілігінің қалыптасуы және мемлекеттік билік жүйесінің дамуы
Қазақстан жеріндегі көне түркі мемлекеттік дәстүрлерінен бастап Қазақ хандығы мен отарлық кезеңге, кеңестік автономия мен тәуелсіздікке дейінгі мемлекеттілік дамуы қарастырылады. Конституционализмнің, қос палаталы Парламенттің және сот билігінің қалыптасуы, Конституцияның тікелей қолданылуы мен құқықтық мемлекеттің қағидаттары сипатталады.
-
Қазақстандағы мемлекеттік билік институттары мен ұлттық даму құрылымдарының жүйесі
Мақалада Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік билік жүйесінің қалыптасу негіздері, мемлекеттік басқарудың президенттік үлгісінің сипаты және ел экономикасын әртараптандыруға бағытталған негізгі ұлттық даму институттары жан-жақты қарастырылады. Атап айтқанда, ғылыми-сараптамалық мекемелердің, «Самұрық-Қазына» қорының, «Қазақстанның Даму Банкінің», «Қазақстанның инвестициялық қорының», кәсіпкерлікті қолдайтын «Даму» қорының, индустрия дамыту институтының және агроөнеркәсіптік кешенді несиелейтін «ҚазАгро» холдингінің миссиялары, стратегиялық міндеттері мен нақты қаржылық-ұйымдастырушылық құралдары сипатталады.
-
Қазақстан Республикасы Президентінің мәртебесі, өкілеттігі және саяси рөлі
Қазақстандағы Президент институтының қалыптасуы елдің тәуелсіздікке өтуі, жүйелік дағдарыстан шығу, мемлекеттік тұтастық пен этносаралық келісімді сақтау қажеттіліктерімен байланыстырылған. Мақала Президенттің конституциялық мәртебесін, сайлануы мен өкілеттігінің тоқтатылуын, құқық шығармашылығын, мемлекеттік органдармен қатынасын және Президент Әкімшілігінің қызметін талдайды. Сондай-ақ 2007–2008 жылдардағы конституциялық өзгерістерден кейін «Нұр Отан» партиясының саяси жүйедегі рөлін және 2008 жылғы 6 ақпандағы халыққа Жолдауда белгіленген экономикалық, әлеуметтік, әкімшілік және сыртқы саяси басымдықтарды сипаттайды.
-
Қазақстандағы мемлекет пен құқықтың тарихи дамуы
Қазақстан аумағындағы мемлекет пен құқықтың қалыптасуын ежелгі қауымдардан бастап тәуелсіздік кезеңіне дейін қарастырады. Мемлекеттік-құқықтық жүйелердің құрылымы, билік пен құқық көздері, көшпелі қоғамның ерекшеліктері, хандық дәуір, Ресей империясы мен Кеңес өкіметі кезіндегі өзгерістер және тәуелсіз Қазақстанның конституциялық дамуы қамтылады.
-
Банк жүйесінің қалыптасуы және Қазақстан Ұлттық Банкінің қызметі
Банктердің қалыптасу тарихы, қаржылық делдалдық мәні және төлем құралдарын жасау тетіктері экономикалық айналымның негізін құрайды. Отандық сатылы құрылымдағы Қазақстан Ұлттық Банкі баға тұрақтылығын қамтамасыз етеді, мемлекеттік ақша-кредит саясатын дербес жүргізеді және қолма-қол ақшаны жалғыз өзі эмиссиялайды. Қаржы жүйесін ерекше мәртебеге ие Қазақстанның Даму банкі, коммерциялық несие ұйымдары, орталық реттеушінің ведомстволық кәсіпорындары мен акционерлік компаниялардағы үлесі және барлық есеп айырысуда міндетті түрде қабылданатын ұлттық валюта – теңге толықтырады.
-
XIX ғасырдағы Қазақстандағы отаршылдыққа қарсы ұлт-азаттық қозғалыстар мен мемлекеттілікті қорғау күресі
Мақалада XIX ғасырдың бірінші жартысы мен ортасындағы Ресей империясының отарлау саясатына қарсы бағытталған ұлт-азаттық көтерілістер жан-жақты баяндалады. Саржан Қасымұлы мен Кенесары Қасымұлы бастаған қозғалыстардың шығу себептері, қозғаушы күштері, негізгі шайқастары, Қазақ хандығын қайта қалпына келтіру әрекеттері қарастырылады. Сондай-ақ Кіші жүз жеріндегі Есет Көтібарұлы басқарған қарсылықтың барысы, патша әскерлерімен арадағы шайқастар мен күрестің қорытындылары нақты тарихи деректермен ашып көрсетіледі.
-
Тәуке хан дәуіріндегі Қазақ хандығы: билік, «Жеті жарғы» және үш жүз
Тәуке ханның 1680–1718 жылдардағы билігі Қазақ хандығын орталықтандыруға, үш жүздің бірлігін нығайтуға және билерді мемлекеттік басқаруға тартуға бағытталды. Хан кеңесі мен билер кеңесі жұмыс істеп, әдет құқығы «Жеті жарғы» жинағында жүйеленді. Ресей, Бұхар және жоңғарлармен қатынастар, хандықтың аумақтық құрылымы мен кейінгі саяси бытырауы да осы кезеңнің маңызды қырларын құрайды.
-
Тәуке хан тұсындағы Қазақ хандығын басқару жүйесі
Тәуке хан 1680 жылы билікке келіп, үш жүздің бірлігін күшейтуге, хандықты басқаруға билерді тартуға және әдет-ғұрып құқықтарын «Жеті жарғы» арқылы жүйелеуге күш салды. Билер кеңесі ішкі-сыртқы саясат пен сот істеріне араласып, руаралық дауларды шешті. Ресей, Орта Азия хандықтары, қырғыздар мен қарақалпақтармен байланыс орнатуға ұмтылған ханның билік құрған кезеңі ел жадында тыныштық пен өркендеу дәуірі ретінде сақталған. Оның қайтыс болған жылы жөніндегі деректер 1715 және 1718 жыл деп екі түрлі көрсетіледі.
-
Қазақстандағы мемлекет пен құқықтың тарихи дамуы
Қазақстан аумағындағы алғашқы қауымдық құрылымдардан бастап тәуелсіздік кезеңіне дейінгі мемлекеттер мен құқықтық жүйелердің қалыптасуы, басқару нысандары, әлеуметтік қатынастары және тарихи өзгерістері қарастырылады. Қазақ хандығының саяси құрылысы мен әдет-ғұрып құқығы, Ресей империясының отарлық реформалары, кеңестік мемлекеттілік пен құқықтың дамуы және тәуелсіз Қазақстанның конституциялық қалыптасуы қамтылады.
-
Мемлекеттік басқару теориясы және Қазақстандағы басқару жүйесін жетілдіру
Мемлекеттік басқарудың субъектілері мен объектілері, әдістемелік негіздері және негізгі әдістері қарастырылады. Қазақстанның мемлекеттік институттары, егемендік пен конституциялық құрылымның сипаттары, басқару жүйесін жаңғыртуға арналған корпоративтік басқару, әкімшілік реформа, электрондық үкімет және бюджет тетіктері талданады.
-
Қазақстандағы несие жүйесі және мемлекеттік несие
Қазақстанның несие жүйесі мен оның банк және парабанк буындары, банк жүйесінің қалыптасу кезеңдері, мемлекеттік несиенің мазмұны, функциялары, нысандары және халықаралық қарыз қатынастары қарастырылады. Мемлекеттік қарызды басқару, оны қолдану тәртібі, бюджет пен экономикаға ықпалы, тарихи қарыз құралдары және халықаралық қаржы ұйымдарымен ынтымақтастық сипатталады.
-
Орталық атқарушы органдардың әкімшілік-құқықтық мәртебесі
Қазақстандағы атқарушы билік органдарының ұғымы, жүйесі мен өкілеттіктері, жергілікті өзін-өзі басқарудың қағидалары және Үкіметтің құқықтық мәртебесі қарастырылады. Атқарушы биліктің функциялары, Үкімет пен орталық және жергілікті органдардың құрылымы, орталықсыздандыру реформалары және мемлекеттік басқаруды тиімді етуге қойылатын талаптар сипатталады.
-
Қазақстандағы жергілікті басқару органдары: қағидалар, құрылым және орталықсыздандыру
Жергілікті басқарудың теориялық негіздері мен ұйымдастыру қағидалары, Қазақстандағы әкімдіктер мен мәслихаттардың құрылымы және өкілеттіктері, Қарағанды облысы мен Приозерск қаласының тәжірибесі қарастырылады. Орталықсыздандырудың мақсаттары, шетелдік модельдер мен реформалау бағыттары талданып, жергілікті органдардың дербестігі, есептілігі және халықтың басқаруға қатысуын күшейту жөніндегі ұсыныстар беріледі.