Іздеу нәтижелері

171 нәтиже

1. Еркіндік пен жауапкершілік: философиялық, құқықтық және әлеуметтік қырлары

   Еркіндік пен жауапкершіліктің адам болмысындағы, қоғам мен құқық жүйесіндегі өзара байланысы қарастырылады. Мәтінде Кант, Гегель, Бердяев және өзге ойшылдардың көзқарастары, еркіндіктің антикалық және қазақ дүниетанымындағы түсіндірмелері, саяси және жеке еркіндіктің түрлері, жауапкершіліктің моральдық-құқықтық нысандары мен еркіндікті заң арқылы шектеудің қажеттілігі баяндалады.

2. Еркіндік: философиялық идея және Алаш зиялыларының мұрасы

   Еркіндік адамның жеке болмысы, саяси және экономикалық дербестігі, қоғаммен байланысы және табиғи қажеттілікпен арақатынасы тұрғысынан қарастырылады. Гоббс, Вольтер, Юм, Кант, Гегель, Шопенгауэр, Хайдеггер, Сартр мен Фромм идеялары талданып, Ахмет Байтұрсынұлы, Әлихан Бөкейханұлы, Міржақып Дулатұлы, Жүсіпбек Аймауытов және Мағжан Жұмабаевтың ұлттық азаттық, білім, тіл, теңдік және адамгершілік туралы көзқарастарымен сабақтастырылады.

3. Қазақстан Республикасындағы атқарушы билік жүйесі және Үкіметтің конституциялық-құқықтық негіздері

   Мақалада Қазақстан Республикасының атқарушы билік органдарының ұйымдастырушылық жүйесі, олардың әкімшілік-құқықтық мәртебесі мен жіктелу деңгейлері жан-жақты қарастырылады. Мемлекеттік биліктің жоғары атқарушы-өкімдік етуші органы ретіндегі Қазақстан Республикасы Үкіметінің конституциялық құқықтары мен міндеттері, құрылу және жасақталу тетіктері, сондай-ақ министрліктердің, агенттіктер мен ведомстволардың және жергілікті әкімдіктердің өзара іс-қимылы жүйеленген. Үкіметтің елдің ішкі және сыртқы саясатын, қаржы, бюджет, экономикалық қауіпсіздік салаларын басқару өкілеттіктері, Парламентпен қарым-қатынасы, жауапкершілігі, отставкаға кету негіздері мен құрылымдық жаңғыру үдерістері баяндалған.

4. Қазақстан тәуелсіздігінің қалыптасуы және әлеуметтік-экономикалық дамуы

   Мақалада Қазақстанның 1991 жылы тәуелсіздікке қол жеткізуі, ТМД-ның құрылуы және халықаралық байланыстардың дамуы баяндалады. Егемендіктің негізгі кезеңдері, мемлекеттік рәміздер, теңгенің енгізілуі мен астананың көшірілуі қарастырылып, адам дамуының көрсеткіштері, демографиялық өзгерістер, саяси үдерістер, мәдени саясат, стратегиялық басымдықтар және шешілуі қажет мәселелер сипатталады.

5. Туризмнің әлемдік және Қазақстан экономикасындағы рөлі

   Туризмнің экономикалық және әлеуметтік маңызы, дамуына әсер ететін факторлар, макроэкономикалық өлшемдері мен халықаралық туризмнің ерекшеліктері қарастырылады. Қазақстанның туристік әлеуеті, саланың кедергілері және бәсекеге қабілетті индустрияны дамытуға қажет мемлекеттік саясат пен инфрақұрылым шаралары сипатталады.

6. Швейцариядағы Реформация: Цвинглиандық және кальвинизм

   XVI ғасырдағы Швейцария конфедерациясының саяси және әлеуметтік-экономикалық құрылымы Реформацияның аймақтарда әркелкі жүруіне әсер етті. Цюрихтегі Цвингли реформасы шаруалар мен қалалық плебейлер қозғалысымен қатар өрбісе де, олардың талаптарын толық қанағаттандырмады. Женевада орныққан Кальвин ілімі тағдырдың алдын ала белгіленуі, еңбек пен тәртіп туралы көзқарастарды ұштастырып, жаңа буржуазияның ықпалды идеологиясына айналды. Реформациядан кейінгі кезеңде Швейцария қалаларында өндіріс пен сауда дамыды, ал католик шіркеуі Тридент соборы мен иезуиттер арқылы қарсы әрекеттерін күшейтті.

7. Қазақстан Республикасындағы бірлесу бостандығы және қоғамдық бірлестіктердің конституциялық мәртебесі

   Қазақстан Республикасындағы бірлесу құқығының табиғаты, конституциялық кепілдіктері мен шектеулері, саяси плюрализмнің және әлеуметтік мемлекеттің рөлі, қоғамдық бірлестіктер, саяси партиялар, діни ұйымдар мен кәсіподақтардың құқықтық мәртебесі қарастырылады. Қоғамдық институттардың қызметін реттеу мен мемлекетпен өзара іс-қимылын жетілдіруге қатысты ұсыныстар беріледі.

8. Орта Шығыстағы аймақтық қауіпсіздік және геосаяси мүдделер

   Орта Шығыстың географиялық орны, табиғи ресурстары мен тарихи, ұлттық және діни ерекшеліктері аймақты халықаралық саясаттың маңызды орталығына айналдырды. Иран, Ауғанстан және Түркияның сыртқы саясаты, Иран–Ирак соғысы, Парсы шығанағындағы ынтымақтастық, Ливан мен Палестинадағы қақтығыстар, «Хезболлах» пен «Хамас» қозғалыстары және «Үлкен Таяу Шығыс» доктринасы қауіпсіздік мәселелерінің өзара байланысын көрсетеді. Тұрақтылыққа қол жеткізу үшін аймақтық диалогпен қатар, әр елдің ерекшелігін ескеретін саяси және экономикалық реформалар қажет.

9. Дін мен мәдениеттің өзара ықпалдастығы және қазақ мәдениетіндегі ислам мұрасы

   Діннің мәдени құндылықтарды, қоғамдық тәртіпті, өнер мен ұлттық бірегейлікті қалыптастырудағы рөлі қарастырылады. Ислам өркениетінің ғылым мен мәдениетке қосқан үлесі, мәдениеттің сабақтастығы, дін социологиясының зерттеу салалары, қазақтың тілдік және дәстүрлік мұрасы, Ясауи ілімінің тарихи ықпалы талданады. Сондай-ақ діни өнердің түрлері мен ислам өнеріндегі каллиграфия және бейнелеу мәселелеріне тоқталады.

10. Валюталық қатынастар, халықаралық валюта нарықтары және Халықаралық валюталық қор

    Мақалада ұлттық және халықаралық валюталық жүйелердің құрылымы, валютаның айырбасталу мүмкіндігі, резервтік және есептік ақша бірліктері түсіндіріледі. Халықаралық валюта нарығының қатысушылары, есеп айырысу құралдары мен бағамды қалыптастыратын факторлар сипатталып, Халықаралық валюталық қордың құрылымы, қаржыландыру тетіктері және Қазақстанның мүшелігі қарастырылады.

11. Құқықтық мемлекет және азаматтық қоғам

    Құқықтық мемлекеттің мәні, қағидалары мен белгілері, билікті бөлу және оны қалыптастыру бағыттары қарастырылады. Азаматтық қоғамның ұғымы, алғышарттары, құрылымы, институттары мен функциялары сипатталып, құқықтық мемлекет пен азаматтық қоғамның өзара байланысы және құқықтық мемлекеттің экономикалық, әлеуметтік, моральдық әрі саяси негіздері түйінделеді.

12. Қоғам болмысының философиялық негіздері мен әлеуметтік даму заңдылықтары

    Мақалада қоғамның философиялық мәні, оның адам қызметінің бірлігі ретіндегі сипаты мен табиғи эволюциялық негіздері жан-жақты қарастырылады. Тарих пен қоғам дамуын түсіндірудегі идеалистік бағыттар, Гегель, Макс Вебер және Карл Поппер көзқарастары талданып, Карл Маркстің материалистік формациялар ілімі, базис пен қондырма қатынастары сыни тұрғыдан сараланады. Сонымен қатар әлеуметтік сфералардың үйлесімі, адамды өңдеу тетіктері, демократия мен рухани идеялар маңызы және биосфераның ноосфераға өту заңдылықтары баяндалады.

13. Демократия: ұғымы, тарихи үлгілері мен теориялары

    Демократия халық билігі, теңдік, құқық, әділеттілік және еркіндік қағидаларына сүйенеді. Мақала оның антикалық тәжірибесін, классикалық және кейінгі теорияларын, сондай-ақ тура, плебисцитарлық және өкілдік нысандарын талдап, демократиялық институттарды әр қоғамның тарихи және ұлттық ерекшеліктерін ескере отырып қалыптастыру қажеттігін қарастырады.

14. Қазақстан Республикасындағы адам мен азаматтың конституциялық құқықтары, бостандықтары және міндеттері

    Қазақстанның конституциялық құқықтық мәртебесі адам құқықтарын тумысынан берілетін, ажырамас құндылық деп тануға және азаматтықпен байланысты құқықтар мен міндеттерді айқындауға негізделеді. Құқықтар жеке, саяси және әлеуметтік-экономикалық салаларға бөлінеді; оларды іске асыру әлеуметтік-экономикалық, саяси, заңдық және идеологиялық кепілдіктерге сүйенеді. Конституция мен заңдарды сақтау, басқа адамдардың құқықтарын құрметтеу, салық төлеу, меншікті қоғам игілігіне сай пайдалану және елді қорғау міндеттері қарастырылады. Құқықтарды қорғау тетіктеріне өзін-өзі қорғау, сот пен әкімшілік органдарына жүгіну, заң көмегін алу және омбудсмен институты жатады.

15. «Хабар» телеарнасының халықаралық ақпарат таратуы және медиадағы қарусыз қақтығыстар

    «Хабар» агенттігінің қалыптасуы, ақпараттық ұстанымы мен бағдарламалары, «Әлем тынысы» хабарының халықаралық репортаждары және телерепортаж жанры қарастырылады. Қазақстанның сыртқы саясаты, Ресей және Қытаймен байланыстары, халықаралық ақпараттағы ел бейнесі, Қазақстан мен көршілес өңірлерге қатысты саяси қайшылықтар талданып, журналистиканың шынайылығы, сөз бостандығы және терроризм мен экстремизмге қарсы әрекет жөніндегі ұстанымдар баяндалады.

16. Азаматтық қоғам және мемлекет: теориясы, құрылымы мен қызметі

    Азаматтық қоғамның ұғымы, құрылымы, белгілері және Қазақстандағы дамуы мемлекет теориясымен, құқықтық мемлекеттің қағидаларымен, мемлекеттік функциялар мен қызметтің мазмұнымен байланысты қарастырылады. Мемлекеттік аппараттың ұйымдасуы, мемлекеттік меншікті басқару және Қазақстандағы басқару реформаларының 1990–2006 жылдардағы кезеңдері сипатталады.

17. Жаһандану дәуіріндегі діни экстремизм мен радикализм: себептері, көріністері және қоғамға әсері

    Мақала радикализм, экстремизм және терроризм ұғымдарын ажыратып, діни-саяси радикалданудың әлеуметтік, экономикалық, идеологиялық және тарихи алғышарттарын қарастырады. Қазақстандағы діни ахуалдың тәуелсіздіктен кейін өзгеруін, діни ағымдардың таралуын, олардың қоғам мен отбасына ықпалын және Қазақстан мен әлемде болған террорлық шабуылдарды сипаттайды. Алдын алу үшін діни және саяси сауаттылықты арттыру, білім беру мен конфессияаралық теңдікті нығайту, мемлекеттік органдар мен азаматтық қоғамның ынтымақтастығын дамыту ұсынылады.

18. Адам құқықтары және жеке тұлғаның құқықтық мәртебесі

    Адам құқықтары мен бостандықтарының тарихи дамуы, Жалпыға бірдей декларацияда бекітілген негізгі құқықтар, адам мен азамат құқықтарының айырмасы және жеке тұлғаның құқықтық мәртебесінің түрлері қарастырылады. Сондай-ақ құқықтардың кепілдіктері мен қорғау тетіктері, адамның міндеттері және Қазақстандағы адам құқықтарын қорғаудың конституциялық әрі халықаралық негіздері баяндалады.

19. Экологиялық білім, мәдени мұра және ұлттық бірегейлік

    Экологиялық білім мен тәрбие беру, тұрақты даму және табиғи ресурстарды ұқыпты пайдалану мәселелері мәдениет пен тарихи мұраны сақтау, отаншылдық тәрбие, саяси мәдениет және Қазақстандағы ұлттық интеграция туралы ойлармен сабақтас қарастырылады. Мәтінде білім беру мен мәдени саясаттың бағыттары, мәдениет саласын реттейтін заңның негізгі ұғымдары мен тетіктері, қазақ тілі мен ортақ азаматтық бірегейліктің орны баяндалады.

20. Қазақстан Республикасындағы адам мен азамат құқықтары мен бостандықтарының конституциялық негіздері

    Қазақстан Конституциясындағы адам мен азаматтың құқықтық мәртебесі, оны айқындайтын қағидаттар мен шектеулер, әлеуметтік-экономикалық және саяси құқықтар, конституциялық міндеттер қарастырылады. Құқықтардың табиғи сипаты, мемлекет кепілдіктері және нормативтік актілер әзірлеуге азаматтардың қатысуы да қамтылады.