Оқу процесіндегі диагностикалау, бақылау-қадағалау және бағалау әдістемесі

Дидактикалық диагностиканың мәні мен негізгі міндеттері

Білім беру үдерісінің маңызды әрі ажырамас құрамдас бөлігі ретінде диагностика қарастырылады. Оқыту барысында алға қойылған дидактикалық мақсаттар мен міндеттердің табысты орындалу деңгейі тікелей диагностика арқылы нақтыланады. Педагогикалық тәжірибеде жүйелі диагностикалау болмаған жағдайда бүкіл дидактикалық үдерісті тиімді басқару мүмкін емес. Жалпы алғанда, диагностика дидактикалық процестің соңғы және аралық нәтижелерін жан-жақты әрі дәл анықтау қызметін толық атқарады.

Диагностика ұғымының педагогикалық мән-мағынасы оқушылардың білімін, ептілігі мен дағдыларын жай ғана тексеру түсінігімен салыстырғанда әлдеқайда кең әрі терең сипатқа ие. Дәстүрлі тексеру тек қол жеткен нәтиженің фактілік көрсеткіштерін тіркейді, алайда осы көрсеткіштердің қандай себептерге байланысты қалыптасқаны жөнінде нақты дерек бермейді. Ал диагностикалау кезінде алынған нәтиже сол деңгейге жеткізген оқыту әдіс-тәсілдерімен тығыз байланыста талданып, оқу процесінің даму бағдары мен ілгерілеу немесе кері кету қозғалысы бірге анықталады.

Педагогикалық диагностика өзінің құрылымына бақылау мен тікелей тексеруді, оқу жетістіктерін бағалауды және қойылатын бағаны толық қамтиды. Сонымен қатар оған жинақталған барлық статистикалық деректерді терең талдау, дидактикалық процестің ағымдағы жүрісін бақылау, оның болашақ даму бағытын болжау және жобалау әрекеттері кіреді. Тексеру білімді игеру барысын қадағалау мақсатында жүзеге асырылатын жүйелі әрекет-қимылдар кешенін құраса, қадағалау сол білім, ептілік және дағдылардың игерілу процесіне тұрақты бақылау орнатуды көздейді.