Іздеу нәтижелері

79 нәтиже

1. Меркантилизм және экономикалық ілімдердің қалыптасуы

   Меркантилизмнің XVI–XVIII ғасырлардағы қалыптасуы, ерте және кейінгі кезеңдерінің айырмашылықтары, сауда мен ақшаға қатысты қағидалары және Еуропа елдеріндегі көріністері қарастырылады. Сонымен бірге экономикалық ойдың негізгі мектептері, қажеттіліктер мен игіліктер, экономикалық заңдар, зерттеу әдістері және экономикалық теорияның бөлімдері мен қызметтері сипатталады.

2. Экономикалық ілімдер тарихының даму белестері мен заманауи бағыттары

   Мақалада экономика ғылымының антикалық дәуірден бастап бүгінгі күнге дейінгі қалыптасу мен даму кезеңдері қарастырылады. Ойшылдардың экономикалық көзқарастары, меркантилизм, классикалық мектеп, марксизм және маржинализм теорияларының мәні мен ерекшеліктері талданып, қазіргі заманғы басты экономикалық ағымдар жүйеленеді.

3. Меркантилизм ілімінің қалыптасуы, даму кезеңдері және экономикалық маңызы

   Мақалада экономика ғылымының алғашқы жүйелі мектебі саналатын меркантилизмнің пайда болу тарихы, оның негізгі ұғымдары мен даму кезеңдері қарастырылады. Сондай-ақ байлық көзі ретіндегі сыртқы сауданың рөлі, ақша балансынан белсенді сауда балансына өту ерекшеліктері, отарлау саясаты мен протекционизм тетіктері, ілімнің көрнекті өкілдері және олардың саяси экономия ғылымының қалыптасуына қосқан үлесі жан-жақты баяндалады.

4. Меркантилизм ілімінің қалыптасуы, даму сатылары және тарихи маңызы

   Батыс Еуропада капиталдың алғашқы қорлануы кезеңінде қалыптасқан меркантилизм ілімі экономикалық теорияның алғашқы жүйелі мектептерінің бірі болып табылады. Ертедегі меркантилизм (монетаризм) мен кейінгі меркантилизм ақшалай баланс пен белсенді сауда балансы, ақшаның табиғаты және протекционистік шаралар бойынша бір-бірінен ерекшеленеді. Англия мен Франциядағы мемлекеттік реттеу шаралары, сауда капиталының мүдделері және меркантилистердің теориялық мұрасы классикалық саяси экономияның негізін қалауға жол ашты.

5. Қазақ даласындағы орыс-қазақ мектептерінің қалыптасуы және Ильминский жүйесі

   Мақалада ХІХ ғасырдың екінші жартысында Қазақстан аумағында орыс-қазақ және орыс-түзем мектептерінің құрылу тарихы, олардың әкімшілік құрылымы мен аймақтық ерекшеліктері жан-жақты қарастырылады. Патша өкіметінің отарлық мүддесінен туындаған ағарту шаралары, Орынбор, Омбы, Торғай мектептерінің қызметі және Ыбырай Алтынсариннің оқу ісіндегі алғашқы тәжірибесі баяндалады. Сонымен қатар шығыстанушы Н.И. Ильминскийдің миссионерлік педагогикалық жүйесі, оның орыстандыру саясатымен байланысы және қазақ тілін салыстырмалы түрде оқытуға арналған алғашқы оқу құралдарының мәні талданады.

6. Экономикалық ойдың дамуы, Нобель сыйлығының лауреаттары және Қазақстандағы жекешелендіру

   Мақалада экономикалық ойдың ежелгі дәуірден қазіргі кезеңге дейінгі қалыптасуы, меркантилизм, физиократия, классикалық саяси экономия және маркстік теорияның ерекшеліктері қарастырылады. Сондай-ақ Гуннар және Алва Мюрдальдың еңбектері мен Нельсон Манделаның апартеидке қарсы күресі баяндалып, Қазақстандағы жекешелендірудің мақсаттары, түрлері, кезеңдері мен 1990-жылдардағы бірқатар көрсеткіштері сипатталады.

7. Меркантилизм ілімінің қалыптасуы, даму сатылары және саяси-экономикалық маңызы

   Мақалада XV–XVII ғасырлардағы меркантилизм ілімінің пайда болуы, ерте және кеш меркантилизмнің айырмашылықтары, ақша мен сауда балансы теориялары қарастырылады. Сондай-ақ мемлекеттік протекционизм саясаты, жетекші ойшылдардың көзқарастары және осы ілімнің қазіргі жаһандану жағдайындағы маңызы талданады.

8. Экономикалық теорияның қалыптасу кезеңдері және әдіснамалық негіздері

   Мақалада экономикалық теорияның қалыптасу мен даму тарихы, зерттеу пәнінің кезең-кезеңмен өзгеруі жан-жақты талданады. Ғылым тарихын түсіндіретін кумулятивтік және эволюциялық көзқарастар, диалектикалық әдіснама, ғылыми абстракция, индукция мен дедукция сияқты таным әдістері қарастырылады. Сонымен бірге меркантилизмнен бастап институционализмге дейінгі негізгі экономикалық мектептердің тұжырымдамалары, жетекші экономистердің нарықтық, жоспарлы және аралас жүйелерді негіздеудегі рөлі мен отандық зерттеулердің қазіргі жайы сөз болады.

9. Экономикалық ілімдер эволюциясы, Нобель лауреаттарының зерттеулері және Қазақстандағы нарықтық реформалар

   Мақалада экономикалық ғылымның ежелгі грек ойшылдарынан бастау алып, қазіргі теориялық мектептерге дейінгі тарихи эволюциясы қарастырылады. Эконометрика мен макроэкономика бойынша 2013 жылғы Нобель сыйлығының лауреаты Ларс Петер Хансеннің ғылыми жаңалықтары, оның ішінде жалпылама моменттер әдісі мен белгілі еңбектері кеңінен талданады. Сонымен бірге тәуелсіз Қазақстанның нарықтық жүйеге көшу жолы, мемлекеттік меншікті жекешелендірудің негізгі төрт кезеңі, жаңа институттардың құрылуы және реформалар барысында орын алған жүйелі кемшіліктер жан-жақты баяндалады.

10. Экономикалық теория мен экономикалық ілімдердің дамуы

    Экономикс шектеулі ресурстар жағдайында адамдардың материалдық және материалдық емес игіліктерді өндіру, бөлу, айырбастау және тұтыну жөніндегі шешімдері мен қатынастарын зерттейді. Мақала экономикалық ойдың Ксенофонттан қазіргі мектептерге дейінгі дамуын, негізгі теориялық ағымдарды, экономикалық ғылымның пәні мен әдістерін және экономикаға қатысты негізгі ұғымдарды баяндайды.

11. Экономикалық ой-пікірдің дамуы және экономикалық теорияның негіздері

    Экономикалық ойдың ежелгі бастауларынан меркантилизм, физиократтар, классикалық саяси экономия және марксизмге дейінгі дамуы қарастырылады. Экономикалық теорияның пәні мен зерттеу әдістері, математикалық модельдеудің рөлі, аралас рыноктық экономика, экономикалық категориялар мен заңдар және меншік қатынастары түсіндіріледі.

12. Экономикалық ілімдер тарихы: негізгі мектептер мен идеялардың дамуы

    Экономикалық ойдың ежелгі қоғамдардан қазіргі теорияларға дейінгі дамуы, оны кезеңдеудің негіздері және негізгі мектептердің тұжырымдары қарастырылады. Вавилон, Қытай, Үндістан, Грекия мен Рим ойшылдарынан бастап меркантилистер, классикалық саяси экономия, физиократтар, марксистер, кейнсиандықтар және неоклассикалық, институционалдық бағыттарға дейінгі идеялар жүйеленеді. Қазақстандағы көшпелі шаруашылық, фольклор, Әл-Фараби, «Жеті жарғы», қазақ ағартушылары және нарыққа өту кезеңіндегі экономикалық өзгерістер де қамтылады.

13. Экономикалық ойдың қалыптасуы және экономикалық теорияның даму кезеңдері

    Экономикалық ойдың ежелгі дәуірден қазіргі кезеңге дейінгі дамуы, меркантилизм, физиократтар, классикалық саяси экономия, марксизм және маржинализмнің негізгі тұжырымдары қарастырылады. Сондай-ақ кейнстік, неоклассикалық, монетаристік, институционалдық және әлеуметтік бағдарланған нарықтық бағыттар сипатталып, олардың мемлекеттік реттеу мен нарыққа көзқарастары және Қазақстанның нарықтық қатынастарға көшуі туралы айтылады.

14. Экономикалық ілімдердің қалыптасуы мен негізгі бағыттарының дамуы

    Экономикалық теорияның пәні мен қызметтері, экономикалық ойдың меркантилизмнен бастап классикалық, маркстік және қазіргі бағыттарға дейінгі дамуы, сондай-ақ Әл-Фараби мен Әмір Темірге қатысты экономикалық көзқарастар және қазіргі экономикалық зерттеулердің мәселелері қарастырылады.

15. Меркантилизмнің теориялық негіздері, даму кезеңдері және экономикалық ой тарихындағы рөлі

    Мақалада меркантилизм ілімінің қалыптасу тарихы, оның ертедегі монетаристік және кейінгі сауда теңгерімі кезеңдері жан-жақты талданады. Еуропадағы алғашқы капитал жинақтау, халықаралық сауда мен мемлекеттік протекционизм саясатының ерекшеліктері Англия мен Франция мысалдарында көрсетіліп, ілімнің экономикалық ойлау жүйесіндегі тарихи рөлі мен шектеулері бағаланады. Сонымен қатар экономикалық ғылымның меркантилизмнен бастап физиократия, классикалық мектеп, марксизм, маржинализм, неоклассика, кейнсиандық және институционализмге дейінгі негізгі даму кезеңдері жүйеленген.

16. Экономикалық теорияның қалыптасу жолдары және жүйелік құрылымы

    Мақалада экономикалық теория ғылымының тарихи қалыптасу кезеңдері, меркантилизмнен бастап физиократтар мен классикалық политэкономияға, марксизм мен маржинализмге дейінгі негізгі ілімдер жүйеленген. Экономикалық заңдар мен категориялардың табиғаты, диалектикалық-материалистік әдіснама, сондай-ақ шаруашылықты зерттеудің микро, мезо, макро және мега деңгейлері сарапталады. Сонымен қатар экономикалық жүйенің факторлық құрылымы мен оны формациялық, өркениеттік, индустриалдық және басқару тәсілдері бойынша жіктеу критерийлері жан-жақты баяндалған.

17. Экономикалық теория, Қазақстандағы жекешелендіру және экономика саласындағы Нобель сыйлығы

    Экономикалық ойдың тарихи қалыптасуы, теорияның зерттеу пәні мен әдістері, Қазақстанның аралас нарықтық экономикаға көшу ұстанымы, 1991 жылдан басталған жекешелендірудің түрлері мен кезеңдері және экономика саласындағы Нобель сыйлығының ерекшеліктері қарастырылады. Рагнар Фриш, Милтон Фридман, Гари Беккер және Томас Сардженттің еңбектері мен ғылыми үлестері сипатталады.

18. Экономикалық теорияның қалыптасуы, дамуы және қазіргі мәселелері

    Экономикалық ойдың ежелгі дәуірден бүгінге дейінгі қалыптасуы, меркантилизм, физиократия, классикалық саяси экономия, марксизм және қазіргі бағыттар қарастырылады. Экономикалық теорияның пәні, зерттеу әдістері мен қызметтері, шектеулі ресурстар жағдайындағы адамның таңдауы, экономикалық жүйелердің ерекшеліктері және нарықтық үдерістерді мемлекеттік реттеудің негіздері түсіндіріледі.

19. Экономикалық ілімдердің қалыптасу тарихы және Қазақстанның нарықтық кеңістікке кіру бағдары

    Мақалада экономикалық теорияның көне дәуірден бастап меркантилизм, физиократия, классикалық саяси экономия, марксизм, маржинализм және неоклассикалық бағыттар арқылы қалыптасу кезеңдері қарастырылады. Сонымен қатар, Қазақстанның өткен көшпелі шаруашылығы мен кеңестік әкімшілдік кезеңдегі дағдарыс салдарлары талданып, тәуелсіз мемлекеттің әлемдік нарықтық кеңістікке кіруі, ұлттық экономикалық құрылымды жетілдіруі және білікті жастар әлеуетін пайдалану міндеттері баяндалады.

20. Экономикалық теорияның қалыптасуы мен даму бағыттары

    Экономикалық ойдың ежелгі дәуірдегі бастауларынан меркантилизм, физиократия және классикалық саяси экономияға дейінгі дамуы қарастырылады. Уильям Петти, Адам Смит, Давид Рикардо, марксизм, маржинализм, неоклассикалық бағыт, монетаризм, неолиберализм, институционализм және кейнсиандық мектептердің негізгі тұжырымдары, өкілдері мен экономикалық саясат жөніндегі пікірлері баяндалады.